Arquivos do autor: marinela

Tres grandes éxitos contra proxectos mineiros en Romanía, Grecia e Sudáfrica

Celebramos coa nosa rede Si á Vida Non á Minería/ Yes to Life Non To Mining YLNM tres grandes éxitos en Romanía, Grecia e Sudáfrica e compartímolos para que sirvan de inspiración para todxs e de ánimo para seguir traballando na tarefa común en defensa da vida, pola nosa saúde, polo xeito no que queremos vivir e pola integridade dos nosos territorios.

En Certej, Romanía

Mining Watch Romania celebra a decisión do Ministerio de Auga e Bosques (MAP) de deter inmediatamente a talla de 56 hectáreas de bosques do Fondo de Bosques romanés.

Sobre estes bosques houbo un longo procedemento nos tribunais. Detrás da intención de deforestar unha área equivalente a 113 campos de fútbol atópase Deva Gold, que pretende abrir a mina de ouro en Certej. O proxecto requiriría o uso do cianuro. Para levar adiante o proxecto mineiro de ouro pretenden tallar un total de 165 hectáreas de bosques, algúns dos cales están protexidos pola Rede Natura 2000 europea.

A mina de ouro de Certej, tamén coñecida como Deva Gold S.A., é un joint venture entre a empresa canadense Elodorado Gold (80%) e a empresa estatal romanesa Minvest Deva (20%). Eldorado Gold é unha empresa mineira low cost (en bolsa, TSX:ELD & NYSE:EGO), que pretende abrir en Romanía a primeira mina de ouro a ceo aberto facendo uso de cianuro. O proxecto estivo inzado de escándalos, problemas de operación, contratempos e oposición nacional e internacional debido ao uso de grandes cantidades de cianuro e á destrución de zonas rurais e bosques entre os que se atopan bosques protexidos. De modo similar ao proxecto de Rosia Montana que se logrou deter, a poboación romanesa asocia o proxecto de Certej á corrupción política de alto nivel.

A decisión ministerial chega como resultado de 4.500 opinións, comentarios e suxestións enviadas pola cidadanía romanesa como parte dun proceso de consulta pública. A participación demostrou que a talla das 56 hectáreas de bosques sería ilegal. Este éxito é importantísimo para as organizacións sociais e os membros da comunidade que participaron na consulta pública.

O bosque ameazado sería a única localización posible para as presas de colas, segundo varios estudos de factibilidade. Con todo, para construír as presas, Deva Gold non conta con dereito de uso sobre a terra nin permisos para tallar os bosques. Para obter o permiso, Deva Gold omitiu ou deixou de notificar os litixios existentes ás autoridades. “Non é a primeira ilegalidade cometida pola mineira. En 2014, Deva Gold comezou a abrirse paso para acceder ao lugar do proxecto sen contar cos permisos de construción”, explica Roxana Pancea, de Mining Watch Romania.

A suspensión da talla é un duro golpe para a empresa mineira e unha enorme vitoria popular. É un impulso ás nosas actividades estratéxicas de denuncia e resistencia”, engade Pancea.

En Halkidiki, Grecia

Un xulgado absolveu a 21 persoas dos falsos cargos por suposta invasión das instalacións dunha mineira, a cuxo proxecto oponse a poboación por motivos ambientais.
O xulgado de Tesalónica determinou que non había probas suficientes para condenar as persoas acusadas, todas as cales negaron ter levado a cabo actos ilícitos. Estaban acusadas de asaltar as instalacións da mineira de ouro, atacar os gardas de seguridade e prender lume á maquinaria e oficinas. Os cargos incluían intento de asasinato, posesión de explosivos, ofensa armada e pertenza a banda armada.
O proxecto mineiro da mineira canadense Eldorado Gold dividiu os habitantes de Halkidiki. Mentres que para un sector de poboación primaba a preocupación pola destrución do medio ambiente e os bosques prístinos, os prexuízos ao turismo e a outras fontes locais de ingresos como a agricultura, a gandaría e a pesca; outro sector acolle con beneplácito os postos de traballo que a mina de ouro e cobre traería, mostrándose a favor dos supostos empregos que a mina de ouro podería traer. A división das comunidades facendo promesas a unha parte da poboación é unha das estratexias coñecidas das mineiras para gañar aceptación dos seus proxectos.


A decisión do tribunal o pasado venres 30 de novembro foi recibida con aplausos no xulgado, repleto de opositores á mina, das aldeas de Halkidiki de Ierissos e Megali Panagia.
O avogado defensor, Giorgos Kyritsis, mostrouse satisfeito coa condena. “Demostrouse claramente que os cargos eran falsos”, declarou a The Associated Press.
Eldorado Gold adquiriu a concesión de Skouries en 2012, e iniciou a construción un ano máis tarde con vistas a explotar unha mina ao descuberto e subterránea. Pero a falta de permisos e licenzas, e a oposición cidadá, levaron a suspender o desenvolvemento da mina. Desde 2017 Eldorado Gold ten o proxecto parado.

En Xolobeni, Sudáfrica

Amadiba Crise Comittee informa que a Corte Suprema confirmou que os proxectos mineiros deben obter o consentimento pleno e previo das comunidades antes de comezar.

Xolobeni é unha comunidade na provincia Cabo Oriental de Sudáfrica. Hai case 10 anos, unha empresa mineira australiana comezou a explorar areas minerais ricas en titanio na área, e iniciou un proceso de participación pública para obter licenza social das comunidades. Pero como a verdade é que a mina desprazaría centos de persoas das terras das que dependen, as comunidades resistíronse. Argumentan que prefiren un desenvolvemento baseado na agricultura e o turismo e non na minería. As comunidades organizáronse como Comité de Crise Amadiba (Amadiba Crise Committee ACC).

ACC levou a empresa mineira e o Departamento de Recursos Minerais do goberno á corte suprema para demandar o Dereito a Dicir Non. Nunha recente sentenza, esta Corte confirmou que calquera proxecto mineiro deben obter o consentimento pleno antes de levarse a cabo no terreo.

A necesidade de levar o goberno aos tribunais para probar xudicialmente que se debe consultar ás comunidades con respecto a proxectos a levar a cabo nas súas terras, enraízase na historia de apartheid e o dereito consuetudinario. En moitas áreas rurais, a posesión da terra non é individual, senón comunitaria, a miúdo baixo o liderado dun xefe. Historicamente, as empresas mineiras simplemente limitábanse a buscar o consentimento do xefe -con frecuencia por medio de subornos ou prebendas- e utilizaron o consentimento obtido deste xeito para proceder a poñer en marcha os seus proxectos.

Este xuízo confirma que é a comunidade, e non individualmente os xefes da mesma, quen debe outorgar o consentimento pleno e informado.

O “Dereito a Dicir NON” baséase na necesidade do Consentimento Previo, Libre e Informado, un paso importante cara ao dereito ao desenvolvemento autodeterminado, segundo os coordinadores da campaña. A campaña difundiuse en redes sociais como #Right2SayNO

Todas estas son importantes vitorias dun traballo máis amplo e todas elas requiren continuar a vixilancia sobre o actuar das empresas mineiras e a connivencia política con accións ilegais e non consentidas polas poboacións afectadas.

A Comisión de seguimento da Minaría na zona de Mesía resposta a ERIMSA

Desde ContraMINAcción facémonos eco do comunicado emitido pola Comisión de seguimento da zona de Mesía e en Defensa do Rural, que reproducimos a continuación:

RESPOSTA Á CHANTAXE DE ERIMSA.

Ramón Barreiro, representando ao Sindicato Labrego dentro da Comisión de seguimento da Minería na zona de Mesía e en Defensa do Rural, unha vez analizado o comunicado de Erimsa e comprobados os seus feitos, consideramos moi graves as declaracións feitas para presionar á Xunta de Galicia ao tempo que poñen de manifesto supostas irregularidades que xa, en si, son graves (das que esperamos que a Xunta de Galicia e os concellos correspondentes actúen en consecuencia, pois son recoñecidas pola mesma empresa). Nese mesmo comunicado demóstranse tamén varias irregularidades e contradicións, polo que esta Comisión quere EXPOÑER:

Primeira.- Erimsa non ten maior importancia económica para a zona, xa que ten menos traballadores que algunha granxa da comarca e o material e diñeiro que producen marchan fóra da comunidade e do país (capital chino en gran parte, e os donos non os coñecemos).

Extracción de cuarzo nunha parcela agrícola por parte de Erimsa (Fonte: Campo Galego)

Segunda.- Erimsa nos últimos anos fixo moito dano medioambiental na zona de Mesía, como cambio de augas subterráneas, o famoso enterramento das vacas “tolas” en canteiras escavadas a varios metros de fondura, entradas en fincas particulares sen permiso, enganos na preparación do terreo, non executar os plans de recuperación medioambientais, deixar balsas abertas de varios millóns de litros de auga ao aire aberto, etc. Todo o contrario do que predican.

Terceira.- Crea malestar e enfrontamentos, xa que usaron aos seus catro traballadores para intimidar a veciños e poder explotar as súas terras.

Cuarta.- Supostamente os traballos que fai Erimsa nas zonas que traballa a máis de 20 metros de fondura como na zona de Lanzá, poden activar o Arsénico que pode ir parar as augas, produto altamente contaminante e moi perigoso, afectando negativamente a vida das persoas e animais que as consuman. Erimsa non presentou aos afectados ningún plan corrector de Arsénico nin nunca informou dos metais pesados que se mobilizan no movemento de grandes masas de terra.

Quinta.- Erimsa traballou en fincas de especial protección agropecuaria extraendo seixo a varios pares de metros de profundidade sen ningún impedimento e supostamente, polas súas declaracións, sen permiso. O cal é moi grave.

Sexto.- Recoñece Erimsa que traballou en miles de hectáreas na zona de Frades e Mesía. As autoridades deben comprobar e investigar este tema, que aclaren en cantas hectáreas tiñan Autorización e en cantas NON, así como se cumpriron os plans de recuperación medioambiental e investigar os vertidos das augas que saen das súas canteiras, entre elas a canteira onde enterraron centos de “vacas tolas”.

Sétima.- Erimsa acaba de recoñecer que está SEN Autorizacións da Xunta de Galicia para traballar, pois procede dicir e poñer en coñecemento das Autoridades que a día de hoxe están facendo escavacións e movementos de terras no concello de Frades, supostamente tamén sen permiso, o que pode afectar aos organismos seguintes:

  1. Augas de Galicia. (Zonas dos ríos e fontes afectadas).

  2. Medio Rural (fincas de especial protección agropecuaria) .

  3. Concello de Frades e Consellería de Medioambiente (Plan de contaminación de posibles materiais perigosos como Arsénico ou aluminio, e suposto permiso municipal).

  4. Axencia de protección urbanística ( estase danando o solo)

  5. Fiscalía (Por supostas irregularidades continuadas).

Oitava.- Erimsa remove e quita Seixo que nunca máis se recupera, quedando un chan danado de por vida para a actividade agraria, un dano irrecuperable xa que as fincas nunca son o mesmo e as ganancias enormes que teñen van fóra do país, só aportan dano ao medioambiente.

A Xunta de Galicia debe actuar canto antes e responder á chantaxe de Erimsa, así como pedir aos concellos de Frades e Mesía os permisos cos que conta esta empresa para traballar da forma que o está facendo.

COMISIÓN DE SEGUIMENTO DA MINERÍA NA ZONA DE MESÍA E DEFENSA DO RURAL

O veleiro de Ecoloxistas en Acción Deusa Maat na Ría de Arousa para chamar a atención sobre as agresións da mina de Touro-O Pino

O buque insignia de Ecoloxistas en Acción “Deusa Maat” atracou na tarde do sábado, 23 de xuño, no porto de Ribeira para coordinarse coas distintas organizacións que loitan contra a posible instalación dun proxecto mineiro en Touro-O Pino que podería afectar moi gravemente á Ría de Arousa e ao xeito de vida sustentábel de miles de familias que dependen da calidade das augas desta ría para o seu sustento.

As persoas activistas do veleiro Deusa Maat, da asociación ambiental Ecoloxistas en Acción, van coordinarse, ao longo desta semana, con distintas organizacións galegas que loitan contra a minaría contaminante, para abordar estratexias conxuntas de cara a poñer fin a estes perigosos proxectos. O caso da mina de Touro forma parte dun fenómeno maior que se está a dar en diversos puntos de España, como son as balsas de Ríotinto ou a mina de Santander.

Nos vindeiros días, proxectan asistir ao pleno convocado polo Concello do Pino (mércores 27 de xuño), onde a oposición municipal presentará unha moción contra a mina, así como varias preguntas relacionadas coas últimas denuncias realizadas contra a explotación. Neste pleno, a veciñanza pediu tamén unha intervención para solicitar do concello o rexeitamento da mina. Durante a xornada, as persoas que representan a Ecoloxistas en Acción darán unha rolda de prensa e aproveitarán para visitar Touro e as súas veciñas e veciños. Durante o encontro con persoas da Plataforma Mina Touro O Pino Non, compartirán experiencias na loita contra Atalaya Mining onde o compañeiro Isidoro Albarreal, de Ecoloxistas en Acción de Sevilla, e outras destacadas activistas, farán unha exposición da traxectoria e situación da loita pola paralización da mina de Ríotinto, explotada pola mesma compañía mineira.

O xoves, 28 de xuño, Ecoloxistas en Acción invitará aos medios de comunicación a unha visita a bordo e, se as condicións meteorolóxicas o permiten, farán unha saída pola Ría de Arousa. Pola tarde, haberá unha mesa de traballo en Ribeira entre Ecoloxistas en Acción e distintas organizacións galegas de contraMINAcción que traballan contra a minaría contaminante. Aquí, explicarase a situación das diferentes loitas en Ríotinto e Touro-O Pino, e compartiranse experiencias e estratexias.

Durante esta semana, Ecoloxistas en Acción invitará ao público en Ribeira a participar na súa campaña contra a sobrepesca coa actividade “Coma peixe na auga” e outras dinámicas. O obradoiro consiste na recollida de fotos de persoas con carautas de peixes a xeito de recollida de sinaturas para facer unha montaxe final e enviala a Bruxelas como medida de presión social para demandar mellores leis para combater a sobrepesca.

Touro e O Pino: mentiras, afinidade con multinacionais, contaminación e obstáculos á información

(Nota de prensa da PLATAFORMA VECIÑAL MINA TOURO O PINO NON.)

Os últimos datos ofrecidos pola Valedora do Pobo demostran a desidia e abandono da Xunta de Galicia respecto dos terreos da antiga explotación mineira de Touro e O Pino que só acode ao lugar ante as numerosas denuncias das veciñas e veciños. Tamén un reiterado afán de obstaculizar o acceso á información sobre o estado actual dos terreos e das medidas que se toman para que a mina abandonada no ano 1986 deixe de ser un grave foco de contaminación. Todo ocorre en pleno debate sobre a dubidosa viabilidade do proxecto presentado pola multinacional Atalaya Mining.


En decembro de 2017, o Director Xeral de Enerxía e Minas da Xunta de Galicia, Ángel Bernardo Tahoces, defendía en comisión parlamentaria que as augas subterráneas da zona mineira de Touro e O Pino non estaban contaminadas, e aseguraba que a reapertura da explotación estaría condicionada a que se cumpriran tódalas garantías medioambientais. O pasado venres, de novo en comisión do Parlamento de Galicia, insistía en que a Xunta compre coa legalidade e controla, con compromiso e responsabilidade, a administración do proxecto mineiro e a situación ambiental da mina de Touro e O Pino. Nada máis lonxe da realidade.
“As denuncias de asociacións e veciños remataron coa apertura de catro expedientes sancionadores”
No que vai de ano os únicos expedientes sancionadores abertos á concesionaria ou ás empresas sitas nos terreos da antiga mina dos que se ten coñecemento foron iniciados polas denuncias de particulares e de asociacións medioambientais. Toda a información que se coñece, fíxose pública grazas ao traballo da Valedora do Pobo, que tivo que insistir -en repetidas ocacións- para recibir a información solicitada.
Trátase do desbordamento da balsa de Bama, a aplicación de tecnosolos sen o preceptivo informe favorable previo por parte da xefatura territorial, o vertido non autorizado de augas residuais ao río Brandelos causado polas labores de sondaxes mineiras levadas a cabo en pistas públicas – para os que tampouco contaban coa licencia municipal- e o uso de solos reciclados para a actividade da planta de valorización de residuos sen previo informe favorable. Estes son só catro exemplos dos moitos expedientes disciplinarios que a Xunta tería que ter iniciado de oficio se, como di Tahoces, a administración controlara o lugar con “compromiso e responsabilidade”. Máis isto non ocorre. As veciñas e veciños de Touro e O Pino convertéronse dende 1986 – e máis especialmente dende o pasado mes de agosto – en axentes especiais de vixilancia na procura dun control que a Xunta de Galicia non realiza, tal e como constata o informe da Valedora do Pobo. Empresas operando fóra da legalidade. Contaminación chegando aos regatos e ríos. Dende 1986. E non é un lema, é a realidade que sofren Touro e O Pino dende que a anterior propietaria abandonara os terreos ante a baixada do prezo do cobre.
Segundo información facilitada por Milagros Otero Parga, no tocante á balsa de Bama infórmase de que “non existe ningunha sinalización da balsa mineira, nin da súa existencia, nin da súa profundidade, composición ou risco, nin medidas de seguridade que impida acceso a ela” e que “a súa única xustificación – a da empresa propietaria dos terreos- era que se trataba do sistema máis económico, non o máis eficaz nin eficiente”.
Augas de Galicia constata a existencia dun vertido “constante e continuo”
A información que recibe a Valedora do Pobo de Augas de Galicia indica que “dos resultados obtidos nestas determinacións destacan os valores de condutividade na balsa e no efluente desta, que resultan dúas ordes de magnitude superiores ao resto de puntos, e o valor de pH no efluente da balsa (4.8)”. Remárcase ademais que, sorprendentemente, tres días despois de instar a Explotaciones Gallegas a solucionar o problema da balsa, esta “segue a presentar vertido por rebouse cara o río Brandelos”. A situación volve a manterse un mes máis tarde, cando os técnicos da gardería fluvial adscrita á Demarcación Galicia Centro de Augas de Galicia constatan a existencia dun vertido “constante e continuo de augas residuais misturadas con augas pluviais”. Augas de Galicia procedeu á incoación en data 08/03/2018 dun expediente sancionador que se atopa en fase de instrución.
Por outra banda, as analíticas que Augas de Galicia aportaba recentemente á Asociación para a Defensa Ecolóxica de Galicia (ADEGA) confirmaron a contaminación en tódolos ríos da contorna da mina de Touro nos últimos dez anos por metais pesados e alta acidez, polo que se fai patente que as actividades levadas a cabo nos terreos da mina non estaban nin están sendo axeitadamente inspeccionadas. E ao contrario do que sostén o Director Xeral de Enerxía e Minas e tal e como demostran os resultados ofrecidos pola entidade, os niveis de PH non son normais desde 2013.
Medio Rural: incompatibilidade co aproveitamento gandeiro e mesmo forestal Sanidade: risco grave para o medio ambiente e a saúde pública
Medio Ambiente: proxecto pouco definido, desorganizado e con numerosas incongruencias Augas de Galicia: medidas insuficientes e inaxeitadas para garantir a calidade das augas IGME: incertidumes sobre a viabilidade económica do proxecto
Cómpre engadir que o contido dos informes sectoriais emitidos polos técnicos da Xunta xa coñecidos, deixa constancia dos numerosos aspectos negativos e deficiencias que presenta o proxecto de Cobre San Rafael.
Segundo os técnicos da Xunta de Galicia, as explotacións gandeiras “poden ver afectados tanto o subministro como a calidade da auga da que se abastecen ao producirse a destrución dos acuíferos e a contaminación química derivada da disolución química e arrastre dos diferentes compostos químicos na auga de chuvia”; “as explosións e voaduras poden repercutir no benestar animal”; “pode ocasionar unha intoxicación por cobre na gandaría”; respecto ás voaduras “non se fai unha avaliación detallada sobre o seu impacto na poboación”; “non se fai unha avaliación dos posibles materiais radioactivos naturais que se poden atopar asociados ao cobre na explotación (uranio, torio e radio e produtos da súa desintegración, como o radon)”.
O informe de Medio Ambiente, dos máis contundentes, fala tamén de “inconcrecións“, “incongruencias”, e de “cuestións non tratadas que precisan dunha argumentación con base científico- técnica sólida e contrastada” respecto da impermeabilización dos residuos perigosos. Son os datos que utiliza a Plataforma Veciñal Mina Touro – O Pino NON para opoñerse ao proxecto, pese as acusacións, precisamente e paradóxicamente, de Cobre San Rafael de facelo con “argumentos sen base técnica”.
Estes informes únense a dous sobradamente coñecidos, os presentados pola Federación Ecoloxista Galega e a Sociedade Galega de Historia Natural, ambos demoledores. A SGHN xa advertíu no seu día de que “no caso de fallar ditos diques enormes, que rodearían por dous dos tres lados á aldea de Arinteiro, a menos de 250 m de distancia das casas, o estudo recoñece que terían consecuencias moi altas en canto a perda de vidas humanas, danos ao medio ambiente e perdas económicas, e iso sen ter avaliados os seus efectos sobre a ZEC Sistema fluvial Ulla-Deza, as especies ameazadas (nomeadamente Margaritifera margaritifera, o mexillón de río, e Galemys pyrenaicus, a toupa de río), a riqueza pesqueira e marisqueira da ría de Arousa e o Humidal Ramsar Complexo intemareal Umia-Grove-Carreirón”, entre outras moitas críticas.
A Fraternidade Internacional do Camiño de Santiago é a última en unirse á loita avalada xa por case douscentos colectivos, asociación, institucións e plataformas
A Fraternidade Internacional do Camiño de Santiago (FICS), logo de asesorarse con diversos especialistas, ven de mostrar unha fonda preocupación polo proxecto da mina de Touro pola súa proximidade ó Camiño, advertindo que en pleno Ano Europeo do Patrimonio Cultural e en vésperas do Ano Santo 2021 resulta alarmante a probable e directa afección do Camiño Francés, Itinerario Cultural Europeo e Patrimonio Mundial. Hai que recordar que o movemento que se opón ao proxecto conta co apoio de trinta concellos (de diferentes e variadas cores políticas), sindicatos e de sectores produtivos tan relevantes como o do mar – coa ría máis produtiva de Galicia en perigo -, o do agro e o do turismo.
#10XMinaNON foi unha mobilización histórica
Co coñecemento de todos estes datos, que responden unicamente a datos e informacións coñecidas do proxecto e non a ideoloxías como se pretende vender dende certos sectores, e tendo en conta a magnitude da manifestación que o pasado domingo percorreu as rúas compostelás, na que ducias de miles de galegas e galegos mostraron o seu rotundo rexeitamento á minaría destrutiva e contaminante, resulta inconcibible e inadmisible que a estas alturas o Director Xeral de Minas, a viceportavoz do Grupo Popular Paula Prado, ou o mesmo presidente da Xunta de Galicia, Alberto Núñez Feijoo, continúen apelando á “legalidade” ou á “minería sostible” e ao seu compromiso e responsabilidade. Tal e como demostran estes feitos, as empresas que operan nos terreos da mina de Touro e O Pino fano fóra da legalidade, fano sen ningún tipo de control, vixilancia ou seguimento da administración. Fano, en definitiva, porque poden e lles resulta máis rentable. Fano porque non lles importa as consecuencias mediombientais que os seus actos teñan no futuro. Fano, concluíndo, coa colaboración dunha administración que fai moito que abandonou aos veciños e veciñas de Touro e O Pino, da conca do Ulla e da Ría de Arousa.
Pola omisión do seu deber á fronte da Dirección Xeral de Enerxía e Minas, non actuando fronte ás múltiples ilegalidades que se levan cometendo nos terreos da mina nos últimos anos, máxime cando é de sobra coñecido que Atalaya Mining acumula denuncias por parte da Fiscalía de Medio Ambiente de Andalucía e que os seus accionistas son responsables dalgunhas das catástrofes medioambientais de tódolos tempos; e pola constante obstaculización por parte do seu departamento no acceso á información do expediente da mina de Touro; se Ángel Bernardo Tahoces quere actuar con “compromiso e responsabilidade”, o que debería é dimitir.

ContraMINAcción súmase ás 54 organizacións guatemaltecas e internacionais que rexeitan a intervención dos EEUU no caso mineira de Guatemala

 54 organizacións de Guatemala, América Latina, Estados Unidos, Canadá e Europa entregaron unha carta ao embaixador dos EEUU en Guatemala, Luis Arreaga. As organizacións expresaron a súa preocupación diante da intervención do goberno dos EEUU acerca do caso en contra da mina de prata de Tahoe Resources, un proxecto asociado con numerosas e ben documentadas violacións de dereitos humanos. Actualmente, as operacións mineiras están suspendidas mentres a Corte de Constitucionalidade guatemalteca emite unha resolución definitiva que poida rematar no peche permanente da mina por discriminación contra o pobo indíxena Xinca e pola falta de consulta previa.

O 21 de maio, a embaixada dos EEUU publicou un comunicado de prensa que instaba a Corte a emitir unha resolución final, facendo referencia á importancia do Organismo Xudicial para crear un clima de inversión estable para explotar os abundantes recursos naturais de Guatemala. Dada a contundente oposición á minería en todo o país e o patrón de conflito e violencia asociado co proxecto de Tahoe en particular, a declaración da embaixada dos EEUU é censurable.

A carta enviada polas organizacións, entre as que se encontra a rede Contraminacción, así como de xeito individual algún dos colectivos da nosa rede, é a seguinte:

 

Estimado Embaixador Arreaga,

As organizacións abaixo asinantes están profundamente preocupadas pola continua interferencia do goberno dos EEUU e as ameazas de demandas internacionais, xa que un tribunal guatemalteco suspendeu provisionalmente a mina de prata O Escobal, de Tahoe Resources no sueste de Guatemala. A mina foi suspendida por orde do tribunal desde xullo de 2017, en resposta a unha demanda presentada contra o Ministerio de Enerxía e Minas por discriminación e por non obter o consentimento previo do pobo indíxena Xinka. Un mes antes, nunha iniciativa independente liderada pola comunidade, os residentes de cinco municipalidades comezaron unha protesta pacífica no camiño que conduce á mina por preocupacións sobre os impactos ambientais e sociais do proxecto. A protesta efectivamente detivo a actividade mineira e continúa ata a data.

Desde entón, congresistas estadounidenses, representantes do Departamento de Comercio dos EEUU e a Embaixada dos EEUU en Guatemala realizaron esforzos extraordinarios para influír no resultado da demanda a favor de Tahoe Resources. En varias ocasións, os funcionarios estadounidenses reforzaron e repetiron o discurso problemático da empresa a través da comunicación directa co presidente guatemalteco, en cartas internas escritas polo congresista estadounidenses Mark Amodei e o senador estadounidense Dean Heller que a empresa fixo públicas, e nunha carta do Congreso instando o goberno a facer máis para mellorar o clima de investimento para as empresas dos EEUU.

O 21 de maio de 2018, a Embaixada dos EEUU en Guatemala emitiu un comunicado de prensa destacando a importancia da extracción de recursos naturais e pedíndolle á Corte de Constitucionalidade que “ditamine sen demora” a resolución final no caso de Tahoe. Dada a abafadora oposición á minaría en toda Guatemala e o patrón de conflito e violencia asociado co proxecto de Tahoe en particular, a declaración da Embaixada dos Estados Unidos é reprensible. O esforzo da Embaixada dos Estados Unidos por interferir coa independencia do poder xudicial guatemalteco está fóra de lugar e pon os defensores e as defensoras do medio ambiente e os líderes e as lideresas indíxenas que se opoñen lexítima e pacificamente aos proxectos mineiros en maior risco de represión.

Aínda que a intervención dos EEUU nos procesos xudiciais independentes de Guatemala é fundamentalmente errónea, Tahoe Resources fixo presión e afirmou que a intervención dos EEUU inclinará a decisión do tribunal ao seu favor. O 25 de setembro de 2017, o CEO de Tahoe Ron Clayton comentou que, a petición de Tahoe, o goberno dos Estados Unidos “tivo unha gran influencia mesmo nesta última decisión xudicial”, referíndose á intervención estadounidense no fallo da Corte Suprema de Xustiza de Guatemala a principios de mes, que temporalmente restableceu a licenza de explotación da empresa.

A ameaza da arbitraxe internacional e a presión sobre os tribunais están exacerbando o clima de conflito. O 8 de maio de 2018, o International Law Institute, con sede en Washington, presentou un escrito na Corte de Constitucionalidade, indicando o risco de arbitraxe internacional no caso de que a Corte non lle permita a Tahoe Resources continuar traballando na súa mina infestada de conflitos. O escrito foi presentado por avogados guatemaltecos, cuxa firma representa a subsidiaria de total propiedade de Tahoe Resources en Guatemala, Mineira San Rafael. Pouco máis dunha semana despois, o 16 de maio, Kappes, Cassiday & Associates (KCA), con sede en Nevada, notificou a súa intención de demandar ao goberno guatemalteco en virtude do Tratado de Libre Comercio entre Centroamérica e República Dominicana (CAFTA-DR) polo menos 300 millóns de dólares. KCA fundamenta a súa reclamación na suspensión da Corte de Constitucionalidade da súa mina de ouro, O Tambor, en 2016, por falta de consulta previa coas comunidades afectadas, pola suspensión da súa licenza de exportación por parte do Ministerio de Enerxía e Minas e por unha suposta falta de protección estatal para a empresa contra as protestas comunitarias, que di que obstrúen o seu traballo de explotación de cara ao futuro.

Tal interferencia, a través da súa influencia no goberno dos EEUU e as ameazas de custosas demandas internacionais contra o goberno guatemalteco, só serven para elevar as tensións e proxectar dúbidas sobre a independencia xudicial de Guatemala. Estas accións aumentan a ameaza de violencia e represión contra as comunidades indíxenas e non indíxenas opostas á mina de Tahoe Resources, así como os riscos da actual resistencia pacífica ao proxecto Tambor de KCA.

Atopar “unha solución beneficiosa para todos”, como di o comunicado da Embaixada dos EEUU, non debe ser a prioridade da Corte de Constitucionalidade. Máis ben, débese garantir ás comunidades afectadas o debido trato en relación coa discriminación e a violación do seu dereito á autodeterminación.

A medida que a Corte de Constitucionalidade avalíe este caso, a Embaixada dos EEUU, as empresas mineiras e os seus asociados, deben deter a interferencia dirixida a exercer presión sobre a Corte para que falle a favor de Tahoe. Instamos á Embaixada a que se retracte do seu comunicado máis recente e tome medidas concretas para apoiar aos defensores e as defensoras dos dereitos humanos que actualmente están en maior risco por defender lexítima e pacificamente a súa terra, a súa auga e os seus medios de subsistencia.

Atentamente:

GUATEMALA
Parlamento del Pueblo Xinca de Guatemala
Consejo Diocesano de Defensa de la Naturaleza – CODIDENA
Colectivo Vida Justicia
Consejo del Pueblo Maya (CPO)
Asociación Feminista La Cuerda
Asociación Para La Promoción Y El Desarrollo De La Comunidad “Ceiba”
Asociación Q’anil, Guatemala
Fundación Tierra Nuestra (FUNDATIERRA)
Libertad para las Mujeres, Huehuetenango
Plataforma Internacional contra la Impunidad
Unidad de Protección a Defensoras y Defensores de Derechos Humanos – Guatemala (UDEFEGUA)

ESTADOS UNIDOS
Amnesty International
Casa Baltimore/Limay
Earthworks
Guatemala Human Rights Commission (GHRC)
Guatemala Solidarity Project
Human Rights Defenders Project
Network in Solidarity with the People of Guatemala (NISGUA)
Oberlin Students in Solidarity with Guatemala (OSSGUA)
Rights Action (U.S. & Canada)
Rochester Committee on Latin America (ROCLA)
Santa Elena Project of Accompaniment (SEPA)
Students for Energy Justice (SEJ)
Swift Foundation

CANADÁ
Atlantic Regional Solidarity Network
Comité pour les droits humains en Amérique latine (CDHAL)
Education in Action Café Justicia Ottawa
Guatemala Research Group (GRG), at University of Northern British Columbia
Maritimes-Guatemala Breaking the Silence Network
Mining Injustice Solidarity Network (MISN)
Mining Justice Action Committee (MJAC)
Mining Justice Alliance
MiningWatch Canada
Projet accompagnement Québec-Guatemala
Socialist Project
Todos por Guatemala-Canada
Tzijolaj Guatemala-Canada
United for Mining Justice
University of British Columbia Social Justice Centre & Co-chair, Jacob Fischer-Schmidt

AMERICA LATINA
Procesos Integrales Para La Autogestión De Los Pueblos
Red Mexicana de Afectados por la Minería (REMA)
Movimiento Mesoamericano contra el Modelo extractivo Minero (M4)
The Oscar Romero Christian Network in Solidarity with the Peoples of Latin America (SICSAL)

EUROPA & AUSTRALASIA
Asociación Ambiental e Cultural Petón do Lobo
Asociación Ecoloxista Verdegaia
Asociación galega Cova Crea
ContraMINAcción, Rede contra a minaría destructiva na Galiza (20 organizacións de Galiza)
Guatemala Solidarity Network (GSN)
Peace Watch Switzerland (Switzerland)
Protection International
Salva la Selva
Sí a la Vida No a la Minería/ Yes To Life No To Mining YLNM (64 organizaciones internacionales)
Swedish Fellowship of Reconciliation (SweFOR)
Wellinngton Zapatista Support Group

ContraMINAcción volve á rúa para berrar que Galiza non é unha mina

Hoxe, 10 de xuño de 2018, ContraMINAcción volve ás rúas de Santiago de Compostela para apoiar a nova mobilización masiva contra a minaría en Galiza. O colectivo organizador, a Plataforma contra a mina de Touro, que fai parte da rede, conta con replicar cinco anos despois a gran manifestación masiva de ContraMINAcción no 2013, que aínda resoa.

Se hai algo que caracteriza a nosa rede é a súa presencia activa naqueles lugares onde a veciñanza percibe a minaría coma unha ameaza. De feito, ContraMINAcción é a ‘Rede contra a Minaría Destrutiva na Galiza’ e acompaña a loita das comunidades que como as de Touro e O Pino se opoñen á minaría en calquera punto da nosa xeografía: Corcoesto, Terra Chá, Lousame Triacastela, Frades e Mesía, O Courel ou a Fonsagrada, entre outras.

ContraMINAcción leva 5 anos traballando, dende que a resistencia ao proxecto de Corcoesto facilitara a identificación mutua de diferentes colectivos interesados no tema. Actualmente agrupa a 20 organizacións, que teñen recollido un bo número de éxitos e gran cantidade de saber colectivo en torno ao tema da minería e do extractivismo como modelo económico imposto e ameazante para as comunidades que se opoñen a certos proxectos.

ContraMINAcción organizou a primeira xuntanza informativa sobre o proxecto mineiro San Rafael para a xente afectada, e a partir de aí colaborou coas entregas de alegacións, nos primeiros repartos de folletos na feira de Touro, e informando durante meses por toda Galiza acerca deste grave problema, ata que se formou a “Plataforma Mina Touro O Pino Non”.

Hoxe son os veciños de Touro-O Pino os que necesitan do noso apoio, mañá haberá sen dúbida novos proxectos. Necesitamos estar previdos, pois as empresas mineiras están a actuar dun modo escuro e sen os controis preceptivos, moitas veces influenciando cambios lexislativos feitos a medida dos seus intereses económicos”, di Marga Prieto Ledo representante do Sindicato Labrego Galego en ContraMINAcción.

Carlos Montero, un dos portavoces da Comisión das minas da Terra Chá sabe ben do que fala, pois unha concesión mineira para a extracción de seixo (cuarzo) afectaba negativamente a más de 5.000ha dos concellos de Castro de Rei, Cospeito e A Pastoriza, e a un millar de explotacións agropecuarias nestas zonas de A Terra Chá. “O noso estado de alerta contra o proxecto mineiro comezou en 2006, e con moito traballo conseguimos paralo, pero a ameaza persiste porque as concesións mineiras de Erimsa para a extracción de seixo seguen en vigor para 30 anos prorrogables a 90”, di Montero.

A ría de Muros e Noia sofre desde hai décadas os efectos da contaminación das minas de San Fins. Apostamos pola vida e a pola ría o ‘non’ a minaría e rotundo”, fala Joam Evans sobre o soado caso da mina de wolframio en Lousame.

Pola súa parte, Paco García da Plataforma pola defensa de Corcoesto, conta como “despois de conseguir paralizar o proxecto de explotación da mina de ouro de Corcoesto e de que se desen por caducados os dereitos mineiros, a loita na zona de Corcoesto céntrase en paralizar dende a raíz os permisos de investigación adicionais solicitados en Corcoesto, Cereo, Valenza e Zas. A idea é evitar calquera megamina futura a ceo aberto, mantendo viva a mobilización social”.

Para isto, Nela Abella de Verdegaia explica que “ContraMINacción segue a loitar polo acceso a información, que é un dereito. A administración agocha a información relevante relativa aos proxectos mineiros de maneira sistemática. Dificulta a participación dos colectivos e persoas afectadas nos procesos. Esta cuestión é central no labor de contraMINAcción, que traballa para revertela.”

Eduardo Quintás, gandeiro afectado polo proxecto mineiro de Touro conta os motivos polos que se opón á mina frontalmente: “déixanos sen base territorial ás granxas da zona. Dous depósitos de lodos tóxicos e augas acedas con materiais perigosos para as persoas e a fauna acuática rodearán a aldea, o que significaría a nosa desaparición.”

Ninguén no seu san xuízo pode estar de acordo con estas desfeitas”, comenta Baldomero Iglesias de Xanceda, onde tamén se está a extraer seixo, mais referíndose a Touro.

Desde Véspera de Nada, o profesor de Economía Xoan Doldán lémbranos que “o desembarco mineiro na Galiza responde ás necesidades dunha economía baseada no crecemento continuo da produción e o consumo. Nesta lóxica, as empresas transnacionais procuran maximizar os seus beneficios espoliando os recursos naturais, polo que non dubidan en sacrificar as comunidades locais de calquera lugar do mundo, poñendo en perigo a súa saúde e os seus medios de vida, e degradando os ecosistemas. Contra esta dinámica perversa, cómpre manterse firme e facer unha fronte común que impida que estes proxectos saian adiante”.

Hoxe 10 de Xuño 2018, en Santiago de Compostela, ContraMINAcción vai berrar

“GALIZA NON É UNHA MINA – DEFENDE A TERRA DEFENDE A VIDA”, “NON QUEREMOS UNHA HERDANZA ENVELENADA” “MINA TOURO O PINO NON!”

Obter metais a partir do lixo electrónico é 13 veces máis barato que sacalos dunha mina

 

Recuperar ouro, cobre e outros metais do lixo electrónico non só é máis sustentable, senón que ademais é 13 veces más barato que extraer metais das minas, segundo se desprende das investigacións publicadas pola Sociedade Química Americana na revista Ciencia e Tecnoloxía Medioambiental.

Investigadores da Universidade de Tsinghua en Peking e da Universidade de Macquarie en Australia estudaron datos de 8 empresas de reciclaxe en China e calcularon o custo de extraer metais do lixo electrónico co que se vén chamando minería urbana. Observaron que unha televisión de tubo catódico contén case medio quilo de cobre, e máis de medio quilo de aluminio. Tamén contén arredor de 10 gramos de ouro.

Os gastos das empresas de reciclaxe, que foron compensados con axudas gobernamentais e ingresos das ventas dos materiais e compoñentes que se recuperaron, incluíron recollida de lixo, man de obra, enerxía, material e transporte, ademais de gastos en maquinaría e naves, segundo a Sociedade Química Americana.

Os nosos residuos conteñen gran cantidade de metais que poden ser reaproveitados

“Os investigadores conclúen que con estas compensacións, custa 13 veces máis obter estes metais da minería metálica que da minería urbana”, di a Sociedade Química Americana.

Aínda que o estudo estaba limitado ao cobre e ouro extraídos e procesados de residuos electrónicos de televisores, os investigadores afirman que os seus resultados indican unha tendencia e posibilidade de ser aplicados a unha gama máis ampla de residuos electrónicos e metais.

“Se estes resultados se poden estender a outros metais e países, prometen ter un impacto positivo na eliminación de residuos e nas actividades mineiras a nivel global, xa que a economía circular viría a desprazar a economía de traxectoria lineal”, afirman no estudo.

Extraer metais do lixo electrónico hai tempo que ten sentido para empresas como Dell, tanto a nivel económico como medioambiental. Michael Murphy, vicepresidente de Dell Technologies para Enxeñería de conformidade global de produtos e asuntos medioambientais, declarou a Environmental Leader que os ordenadores son un tipo de produto complexo, pero dos que se poden obter fluxos de valor.

“Unha das claves é a extracción de metais preciosos”, dijo. “Axudamos co deseño para que sexan reciclables e así permitir aos nosos colaboradores obter os materiais de máis valor facilmente, e usalos novamente nos nosos produtos ou outros sectores”.

Este ano, Dell colaborou coa actriz e activista Nikki Reed cunha colección de xoias de edición limitada feita nos Estados Unidos usando ouro recuperado nos programas de reciclaxe de Dell. Desde 2012, a compañía di ter convertido máis de 50 millóns de libras de materiais reciclados en novos produtos.

A nosa economía actual é lineal, é dicir, está baseada no sistema de producir-comprar-tirar, un sistema que ignora os límites reais do noso planeta. A produción de obxectos de consumo non se fai pensando nos nosos recursos e necesidades, senón na busca do beneficio económico a calquera prezo, sen ter en conta para nada os criterios ambientais. Así, a maioría de obxectos son producidos desde a perspectiva da obsolescencia programada, pensando en que duren o menor tempo posible e non sexa posible arranxalos, para que precisemos facer unha nova compra.
Desde ContraMINAcción pensamos que este modelo non serve, e que leva a unha necesidade cada vez maior de destruír o noso solo para obter recursos que en realidade xa están aí, no noso lixo. Cremos que cómpre facer o cambio a unha economía circular, na que se aposte pola durabilidade dos obxectos producidos, e na que se lle dea aos residuos o valor que realmente teñen, pois non son outra cousa que recursos que poden ser aproveitados para un novo ciclo.

A nosa campaña contra a mina de Touro-O Pino faise internacional

Desde ContraMINAcción estendemos a campaña contra a mina de Touro e O Pino a distintas cidades galegas, como Vigo e Ourense. Tamén cruzamos o océano con ela, levándoa a Bos Aires.

Desde a plataforma contraMINAcción, Rede contra a Minaría Destrutiva de Galiza que agrupa 24 colectivos e plataformas, estamos a desenvolver un intenso traballo dende hai anos para informar á cidadanía do enorme impacto social e medioambiental que ten a minaría destrutiva en diversos puntos da xeografía galega. Nese traballo continuado no tempo enmárcase a nosa actual campaña contra o proxecto San Rafael de extracción de cobre que pretende levar a cabo Atalaya Mining (Riotinto) nos municipios coruñeses de Touro e O Pino.

En ContraMINAcción estamos traballando no tema desde que se puxo a exposición pública o proxecto, divulgando as características do mesmo e os riscos que del se derivan. Agora estamos a organizar actos nos que se proxecta o documental producido por Nós TV e dirixido por Xosé Antón Bocixa “A ameaza do cobre”, e nos que persoas e colectivos afectados comparten a súa testemuña cos e coas asistentes. Desta maneira, ContraMINAcción organizou xa proxeccións e palestras en Lugo e Muimenta (Lugo) e, para a semana que vén, o xoves 24 de maio, fará outro tanto en Ribeira, Vigo e Ourense, co apoio nesta última cidade de Cine Clube Padre Feijóo e Sustinea. A maiores, estanse a preparar proxeccións e palestras en Arzúa, Melide e mesmo en Bos Aires (Arxentina)

Unha das primeiras charlas de ContraMINAcción en Touro, antes da constitución da Plataforma

Con esta campaña, desde a rede contraMINAcción queremos dar continuidade ao noso compromiso de informar á cidadanía e poñer tódolos medios ao noso alcance para deter este proxecto mineiro que ameaza con arrasar unha rica e extensa zona gandeira. Así o fixemos con varias charlas informativas, en setembro de 2017, para dar a coñecer á veciñanza as consecuencias do proxecto mineiro; ou elaborando as alegacións e poñéndoas a disposición dos veciños e veciñas para que puidesen presentalas contra o proxecto mineiro en outubro dese mesmo ano.

O SLG denuncia a Erimsa diante da Fiscalía por actividade mineira presuntamente ilegal en Frades

O SLG denuncia a Erimsa diante da Fiscalía por unha actividade mineira presuntamente ilegal no concello de Frades

Un dos colectivos da nosa rede, o Sindicato Labrego Galego, vén de presentar diante da Fiscalía unha denuncia contra a empresa Erimsa por levar a cabo actividades mineiras no concello de Frades sen que consten as licenzas preceptivas para poder levalas a cabo.

Extracción de cuarzo nunha parcela agrícola por parte de Erimsa (Fonte: Campo Galego)

 

Os feitos denunciados remóntanse ao outono de 2017, cando Erimsa fixo traballos extractivos dende o 27 de outubro na parcela 502, polígono 572, na parroquia fradense de Abellá. Con data 27 de novembro de 2017, o SLG puxo estes feitos en coñecemento do Concello de Frades, solicitando do goberno municipal que, unha vez comprobados os feitos, actuasen en consecuencia. Ese mesmo día, denunciouse todo isto diante da Axencia de Protección da Legalidade Urbanística (APLU). A día de hoxe, o Concello de Frades aínda non contestou, e a APLU manifestou, recentemente, que as actividades denunciadas non precisaban autorización autonómica previa á licenza municipal, desentendéndose da posible infracción.

Diante do silencio do Concello de Frades e do absentismo da APLU -pois é competencia súa intervir en supostos como o denunciado, con independencia do que faga ou deixe de facer o concello- dende o Sindicato Labrego Galego tomaron a decisión de poñer estes feitos en coñecemento da Fiscalía.

Curiosamente, e dándolle a razón ao SLG, tralas denuncias realizadas, segundo o BOP do 26 de xaneiro de 2018, Erimsa solicitaba de Augas de Galicia a autorización de obras nos lugares de Regueiro e Trigueira, parroquia de Galegos (San Martiño, Frades). A maiores, extraído do BOP citado, Erimsa “solicita autorización para realizar cribado de terreo nas parcelas 571 e 572 do poligono 502 do catastro de Frades, no lugar de Regueiro, dentro da zona de policía de Ieitos do río Samo. O cribado consta das fases de escavación de terra vexetal, acopio temporal da terra vexetal escavación e cribado de materiais, carga do material a extraer, recheo do oco da escavación, estendido de terra vexetal e, finalmente, revexetación das parcelas”. O problema é que ese cribado de terreo xa fóra realizado antes de solicitar as licenzas para facelo.

Diante disto, o Sindicato Labrego Galego pediulle á Fiscalía que se requira da APLU a documentación referente a este caso e explicacións sobre o seu absentismo nesta denuncia. Tamén pedimos que se requiran todos os documentos relacionados con este suceso ao Concello de Frades, á Policía Autonómica (que presenciou os feitos denunciados), A Dirección Xeral de Minas e á propia empresa Erimsa.