Arquivo da categoría: Conflitos mineiros

Ligazóns a noticias sobre os diversos conflitos mineiros en Galiza.

O veleiro de Ecoloxistas en Acción Deusa Maat na Ría de Arousa para chamar a atención sobre as agresións da mina de Touro-O Pino

O buque insignia de Ecoloxistas en Acción “Deusa Maat” atracou na tarde do sábado, 23 de xuño, no porto de Ribeira para coordinarse coas distintas organizacións que loitan contra a posible instalación dun proxecto mineiro en Touro-O Pino que podería afectar moi gravemente á Ría de Arousa e ao xeito de vida sustentábel de miles de familias que dependen da calidade das augas desta ría para o seu sustento.

As persoas activistas do veleiro Deusa Maat, da asociación ambiental Ecoloxistas en Acción, van coordinarse, ao longo desta semana, con distintas organizacións galegas que loitan contra a minaría contaminante, para abordar estratexias conxuntas de cara a poñer fin a estes perigosos proxectos. O caso da mina de Touro forma parte dun fenómeno maior que se está a dar en diversos puntos de España, como son as balsas de Ríotinto ou a mina de Santander.

Nos vindeiros días, proxectan asistir ao pleno convocado polo Concello do Pino (mércores 27 de xuño), onde a oposición municipal presentará unha moción contra a mina, así como varias preguntas relacionadas coas últimas denuncias realizadas contra a explotación. Neste pleno, a veciñanza pediu tamén unha intervención para solicitar do concello o rexeitamento da mina. Durante a xornada, as persoas que representan a Ecoloxistas en Acción darán unha rolda de prensa e aproveitarán para visitar Touro e as súas veciñas e veciños. Durante o encontro con persoas da Plataforma Mina Touro O Pino Non, compartirán experiencias na loita contra Atalaya Mining onde o compañeiro Isidoro Albarreal, de Ecoloxistas en Acción de Sevilla, e outras destacadas activistas, farán unha exposición da traxectoria e situación da loita pola paralización da mina de Ríotinto, explotada pola mesma compañía mineira.

O xoves, 28 de xuño, Ecoloxistas en Acción invitará aos medios de comunicación a unha visita a bordo e, se as condicións meteorolóxicas o permiten, farán unha saída pola Ría de Arousa. Pola tarde, haberá unha mesa de traballo en Ribeira entre Ecoloxistas en Acción e distintas organizacións galegas de contraMINAcción que traballan contra a minaría contaminante. Aquí, explicarase a situación das diferentes loitas en Ríotinto e Touro-O Pino, e compartiranse experiencias e estratexias.

Durante esta semana, Ecoloxistas en Acción invitará ao público en Ribeira a participar na súa campaña contra a sobrepesca coa actividade “Coma peixe na auga” e outras dinámicas. O obradoiro consiste na recollida de fotos de persoas con carautas de peixes a xeito de recollida de sinaturas para facer unha montaxe final e enviala a Bruxelas como medida de presión social para demandar mellores leis para combater a sobrepesca.

Touro e O Pino: mentiras, afinidade con multinacionais, contaminación e obstáculos á información

(Nota de prensa da PLATAFORMA VECIÑAL MINA TOURO O PINO NON.)

Os últimos datos ofrecidos pola Valedora do Pobo demostran a desidia e abandono da Xunta de Galicia respecto dos terreos da antiga explotación mineira de Touro e O Pino que só acode ao lugar ante as numerosas denuncias das veciñas e veciños. Tamén un reiterado afán de obstaculizar o acceso á información sobre o estado actual dos terreos e das medidas que se toman para que a mina abandonada no ano 1986 deixe de ser un grave foco de contaminación. Todo ocorre en pleno debate sobre a dubidosa viabilidade do proxecto presentado pola multinacional Atalaya Mining.


En decembro de 2017, o Director Xeral de Enerxía e Minas da Xunta de Galicia, Ángel Bernardo Tahoces, defendía en comisión parlamentaria que as augas subterráneas da zona mineira de Touro e O Pino non estaban contaminadas, e aseguraba que a reapertura da explotación estaría condicionada a que se cumpriran tódalas garantías medioambientais. O pasado venres, de novo en comisión do Parlamento de Galicia, insistía en que a Xunta compre coa legalidade e controla, con compromiso e responsabilidade, a administración do proxecto mineiro e a situación ambiental da mina de Touro e O Pino. Nada máis lonxe da realidade.
“As denuncias de asociacións e veciños remataron coa apertura de catro expedientes sancionadores”
No que vai de ano os únicos expedientes sancionadores abertos á concesionaria ou ás empresas sitas nos terreos da antiga mina dos que se ten coñecemento foron iniciados polas denuncias de particulares e de asociacións medioambientais. Toda a información que se coñece, fíxose pública grazas ao traballo da Valedora do Pobo, que tivo que insistir -en repetidas ocacións- para recibir a información solicitada.
Trátase do desbordamento da balsa de Bama, a aplicación de tecnosolos sen o preceptivo informe favorable previo por parte da xefatura territorial, o vertido non autorizado de augas residuais ao río Brandelos causado polas labores de sondaxes mineiras levadas a cabo en pistas públicas – para os que tampouco contaban coa licencia municipal- e o uso de solos reciclados para a actividade da planta de valorización de residuos sen previo informe favorable. Estes son só catro exemplos dos moitos expedientes disciplinarios que a Xunta tería que ter iniciado de oficio se, como di Tahoces, a administración controlara o lugar con “compromiso e responsabilidade”. Máis isto non ocorre. As veciñas e veciños de Touro e O Pino convertéronse dende 1986 – e máis especialmente dende o pasado mes de agosto – en axentes especiais de vixilancia na procura dun control que a Xunta de Galicia non realiza, tal e como constata o informe da Valedora do Pobo. Empresas operando fóra da legalidade. Contaminación chegando aos regatos e ríos. Dende 1986. E non é un lema, é a realidade que sofren Touro e O Pino dende que a anterior propietaria abandonara os terreos ante a baixada do prezo do cobre.
Segundo información facilitada por Milagros Otero Parga, no tocante á balsa de Bama infórmase de que “non existe ningunha sinalización da balsa mineira, nin da súa existencia, nin da súa profundidade, composición ou risco, nin medidas de seguridade que impida acceso a ela” e que “a súa única xustificación – a da empresa propietaria dos terreos- era que se trataba do sistema máis económico, non o máis eficaz nin eficiente”.
Augas de Galicia constata a existencia dun vertido “constante e continuo”
A información que recibe a Valedora do Pobo de Augas de Galicia indica que “dos resultados obtidos nestas determinacións destacan os valores de condutividade na balsa e no efluente desta, que resultan dúas ordes de magnitude superiores ao resto de puntos, e o valor de pH no efluente da balsa (4.8)”. Remárcase ademais que, sorprendentemente, tres días despois de instar a Explotaciones Gallegas a solucionar o problema da balsa, esta “segue a presentar vertido por rebouse cara o río Brandelos”. A situación volve a manterse un mes máis tarde, cando os técnicos da gardería fluvial adscrita á Demarcación Galicia Centro de Augas de Galicia constatan a existencia dun vertido “constante e continuo de augas residuais misturadas con augas pluviais”. Augas de Galicia procedeu á incoación en data 08/03/2018 dun expediente sancionador que se atopa en fase de instrución.
Por outra banda, as analíticas que Augas de Galicia aportaba recentemente á Asociación para a Defensa Ecolóxica de Galicia (ADEGA) confirmaron a contaminación en tódolos ríos da contorna da mina de Touro nos últimos dez anos por metais pesados e alta acidez, polo que se fai patente que as actividades levadas a cabo nos terreos da mina non estaban nin están sendo axeitadamente inspeccionadas. E ao contrario do que sostén o Director Xeral de Enerxía e Minas e tal e como demostran os resultados ofrecidos pola entidade, os niveis de PH non son normais desde 2013.
Medio Rural: incompatibilidade co aproveitamento gandeiro e mesmo forestal Sanidade: risco grave para o medio ambiente e a saúde pública
Medio Ambiente: proxecto pouco definido, desorganizado e con numerosas incongruencias Augas de Galicia: medidas insuficientes e inaxeitadas para garantir a calidade das augas IGME: incertidumes sobre a viabilidade económica do proxecto
Cómpre engadir que o contido dos informes sectoriais emitidos polos técnicos da Xunta xa coñecidos, deixa constancia dos numerosos aspectos negativos e deficiencias que presenta o proxecto de Cobre San Rafael.
Segundo os técnicos da Xunta de Galicia, as explotacións gandeiras “poden ver afectados tanto o subministro como a calidade da auga da que se abastecen ao producirse a destrución dos acuíferos e a contaminación química derivada da disolución química e arrastre dos diferentes compostos químicos na auga de chuvia”; “as explosións e voaduras poden repercutir no benestar animal”; “pode ocasionar unha intoxicación por cobre na gandaría”; respecto ás voaduras “non se fai unha avaliación detallada sobre o seu impacto na poboación”; “non se fai unha avaliación dos posibles materiais radioactivos naturais que se poden atopar asociados ao cobre na explotación (uranio, torio e radio e produtos da súa desintegración, como o radon)”.
O informe de Medio Ambiente, dos máis contundentes, fala tamén de “inconcrecións“, “incongruencias”, e de “cuestións non tratadas que precisan dunha argumentación con base científico- técnica sólida e contrastada” respecto da impermeabilización dos residuos perigosos. Son os datos que utiliza a Plataforma Veciñal Mina Touro – O Pino NON para opoñerse ao proxecto, pese as acusacións, precisamente e paradóxicamente, de Cobre San Rafael de facelo con “argumentos sen base técnica”.
Estes informes únense a dous sobradamente coñecidos, os presentados pola Federación Ecoloxista Galega e a Sociedade Galega de Historia Natural, ambos demoledores. A SGHN xa advertíu no seu día de que “no caso de fallar ditos diques enormes, que rodearían por dous dos tres lados á aldea de Arinteiro, a menos de 250 m de distancia das casas, o estudo recoñece que terían consecuencias moi altas en canto a perda de vidas humanas, danos ao medio ambiente e perdas económicas, e iso sen ter avaliados os seus efectos sobre a ZEC Sistema fluvial Ulla-Deza, as especies ameazadas (nomeadamente Margaritifera margaritifera, o mexillón de río, e Galemys pyrenaicus, a toupa de río), a riqueza pesqueira e marisqueira da ría de Arousa e o Humidal Ramsar Complexo intemareal Umia-Grove-Carreirón”, entre outras moitas críticas.
A Fraternidade Internacional do Camiño de Santiago é a última en unirse á loita avalada xa por case douscentos colectivos, asociación, institucións e plataformas
A Fraternidade Internacional do Camiño de Santiago (FICS), logo de asesorarse con diversos especialistas, ven de mostrar unha fonda preocupación polo proxecto da mina de Touro pola súa proximidade ó Camiño, advertindo que en pleno Ano Europeo do Patrimonio Cultural e en vésperas do Ano Santo 2021 resulta alarmante a probable e directa afección do Camiño Francés, Itinerario Cultural Europeo e Patrimonio Mundial. Hai que recordar que o movemento que se opón ao proxecto conta co apoio de trinta concellos (de diferentes e variadas cores políticas), sindicatos e de sectores produtivos tan relevantes como o do mar – coa ría máis produtiva de Galicia en perigo -, o do agro e o do turismo.
#10XMinaNON foi unha mobilización histórica
Co coñecemento de todos estes datos, que responden unicamente a datos e informacións coñecidas do proxecto e non a ideoloxías como se pretende vender dende certos sectores, e tendo en conta a magnitude da manifestación que o pasado domingo percorreu as rúas compostelás, na que ducias de miles de galegas e galegos mostraron o seu rotundo rexeitamento á minaría destrutiva e contaminante, resulta inconcibible e inadmisible que a estas alturas o Director Xeral de Minas, a viceportavoz do Grupo Popular Paula Prado, ou o mesmo presidente da Xunta de Galicia, Alberto Núñez Feijoo, continúen apelando á “legalidade” ou á “minería sostible” e ao seu compromiso e responsabilidade. Tal e como demostran estes feitos, as empresas que operan nos terreos da mina de Touro e O Pino fano fóra da legalidade, fano sen ningún tipo de control, vixilancia ou seguimento da administración. Fano, en definitiva, porque poden e lles resulta máis rentable. Fano porque non lles importa as consecuencias mediombientais que os seus actos teñan no futuro. Fano, concluíndo, coa colaboración dunha administración que fai moito que abandonou aos veciños e veciñas de Touro e O Pino, da conca do Ulla e da Ría de Arousa.
Pola omisión do seu deber á fronte da Dirección Xeral de Enerxía e Minas, non actuando fronte ás múltiples ilegalidades que se levan cometendo nos terreos da mina nos últimos anos, máxime cando é de sobra coñecido que Atalaya Mining acumula denuncias por parte da Fiscalía de Medio Ambiente de Andalucía e que os seus accionistas son responsables dalgunhas das catástrofes medioambientais de tódolos tempos; e pola constante obstaculización por parte do seu departamento no acceso á información do expediente da mina de Touro; se Ángel Bernardo Tahoces quere actuar con “compromiso e responsabilidade”, o que debería é dimitir.

ContraMINAcción volve á rúa para berrar que Galiza non é unha mina

Hoxe, 10 de xuño de 2018, ContraMINAcción volve ás rúas de Santiago de Compostela para apoiar a nova mobilización masiva contra a minaría en Galiza. O colectivo organizador, a Plataforma contra a mina de Touro, que fai parte da rede, conta con replicar cinco anos despois a gran manifestación masiva de ContraMINAcción no 2013, que aínda resoa.

Se hai algo que caracteriza a nosa rede é a súa presencia activa naqueles lugares onde a veciñanza percibe a minaría coma unha ameaza. De feito, ContraMINAcción é a ‘Rede contra a Minaría Destrutiva na Galiza’ e acompaña a loita das comunidades que como as de Touro e O Pino se opoñen á minaría en calquera punto da nosa xeografía: Corcoesto, Terra Chá, Lousame Triacastela, Frades e Mesía, O Courel ou a Fonsagrada, entre outras.

ContraMINAcción leva 5 anos traballando, dende que a resistencia ao proxecto de Corcoesto facilitara a identificación mutua de diferentes colectivos interesados no tema. Actualmente agrupa a 20 organizacións, que teñen recollido un bo número de éxitos e gran cantidade de saber colectivo en torno ao tema da minería e do extractivismo como modelo económico imposto e ameazante para as comunidades que se opoñen a certos proxectos.

ContraMINAcción organizou a primeira xuntanza informativa sobre o proxecto mineiro San Rafael para a xente afectada, e a partir de aí colaborou coas entregas de alegacións, nos primeiros repartos de folletos na feira de Touro, e informando durante meses por toda Galiza acerca deste grave problema, ata que se formou a “Plataforma Mina Touro O Pino Non”.

Hoxe son os veciños de Touro-O Pino os que necesitan do noso apoio, mañá haberá sen dúbida novos proxectos. Necesitamos estar previdos, pois as empresas mineiras están a actuar dun modo escuro e sen os controis preceptivos, moitas veces influenciando cambios lexislativos feitos a medida dos seus intereses económicos”, di Marga Prieto Ledo representante do Sindicato Labrego Galego en ContraMINAcción.

Carlos Montero, un dos portavoces da Comisión das minas da Terra Chá sabe ben do que fala, pois unha concesión mineira para a extracción de seixo (cuarzo) afectaba negativamente a más de 5.000ha dos concellos de Castro de Rei, Cospeito e A Pastoriza, e a un millar de explotacións agropecuarias nestas zonas de A Terra Chá. “O noso estado de alerta contra o proxecto mineiro comezou en 2006, e con moito traballo conseguimos paralo, pero a ameaza persiste porque as concesións mineiras de Erimsa para a extracción de seixo seguen en vigor para 30 anos prorrogables a 90”, di Montero.

A ría de Muros e Noia sofre desde hai décadas os efectos da contaminación das minas de San Fins. Apostamos pola vida e a pola ría o ‘non’ a minaría e rotundo”, fala Joam Evans sobre o soado caso da mina de wolframio en Lousame.

Pola súa parte, Paco García da Plataforma pola defensa de Corcoesto, conta como “despois de conseguir paralizar o proxecto de explotación da mina de ouro de Corcoesto e de que se desen por caducados os dereitos mineiros, a loita na zona de Corcoesto céntrase en paralizar dende a raíz os permisos de investigación adicionais solicitados en Corcoesto, Cereo, Valenza e Zas. A idea é evitar calquera megamina futura a ceo aberto, mantendo viva a mobilización social”.

Para isto, Nela Abella de Verdegaia explica que “ContraMINacción segue a loitar polo acceso a información, que é un dereito. A administración agocha a información relevante relativa aos proxectos mineiros de maneira sistemática. Dificulta a participación dos colectivos e persoas afectadas nos procesos. Esta cuestión é central no labor de contraMINAcción, que traballa para revertela.”

Eduardo Quintás, gandeiro afectado polo proxecto mineiro de Touro conta os motivos polos que se opón á mina frontalmente: “déixanos sen base territorial ás granxas da zona. Dous depósitos de lodos tóxicos e augas acedas con materiais perigosos para as persoas e a fauna acuática rodearán a aldea, o que significaría a nosa desaparición.”

Ninguén no seu san xuízo pode estar de acordo con estas desfeitas”, comenta Baldomero Iglesias de Xanceda, onde tamén se está a extraer seixo, mais referíndose a Touro.

Desde Véspera de Nada, o profesor de Economía Xoan Doldán lémbranos que “o desembarco mineiro na Galiza responde ás necesidades dunha economía baseada no crecemento continuo da produción e o consumo. Nesta lóxica, as empresas transnacionais procuran maximizar os seus beneficios espoliando os recursos naturais, polo que non dubidan en sacrificar as comunidades locais de calquera lugar do mundo, poñendo en perigo a súa saúde e os seus medios de vida, e degradando os ecosistemas. Contra esta dinámica perversa, cómpre manterse firme e facer unha fronte común que impida que estes proxectos saian adiante”.

Hoxe 10 de Xuño 2018, en Santiago de Compostela, ContraMINAcción vai berrar

“GALIZA NON É UNHA MINA – DEFENDE A TERRA DEFENDE A VIDA”, “NON QUEREMOS UNHA HERDANZA ENVELENADA” “MINA TOURO O PINO NON!”

A nosa campaña contra a mina de Touro-O Pino faise internacional

Desde ContraMINAcción estendemos a campaña contra a mina de Touro e O Pino a distintas cidades galegas, como Vigo e Ourense. Tamén cruzamos o océano con ela, levándoa a Bos Aires.

Desde a plataforma contraMINAcción, Rede contra a Minaría Destrutiva de Galiza que agrupa 24 colectivos e plataformas, estamos a desenvolver un intenso traballo dende hai anos para informar á cidadanía do enorme impacto social e medioambiental que ten a minaría destrutiva en diversos puntos da xeografía galega. Nese traballo continuado no tempo enmárcase a nosa actual campaña contra o proxecto San Rafael de extracción de cobre que pretende levar a cabo Atalaya Mining (Riotinto) nos municipios coruñeses de Touro e O Pino.

En ContraMINAcción estamos traballando no tema desde que se puxo a exposición pública o proxecto, divulgando as características do mesmo e os riscos que del se derivan. Agora estamos a organizar actos nos que se proxecta o documental producido por Nós TV e dirixido por Xosé Antón Bocixa “A ameaza do cobre”, e nos que persoas e colectivos afectados comparten a súa testemuña cos e coas asistentes. Desta maneira, ContraMINAcción organizou xa proxeccións e palestras en Lugo e Muimenta (Lugo) e, para a semana que vén, o xoves 24 de maio, fará outro tanto en Ribeira, Vigo e Ourense, co apoio nesta última cidade de Cine Clube Padre Feijóo e Sustinea. A maiores, estanse a preparar proxeccións e palestras en Arzúa, Melide e mesmo en Bos Aires (Arxentina)

Unha das primeiras charlas de ContraMINAcción en Touro, antes da constitución da Plataforma

Con esta campaña, desde a rede contraMINAcción queremos dar continuidade ao noso compromiso de informar á cidadanía e poñer tódolos medios ao noso alcance para deter este proxecto mineiro que ameaza con arrasar unha rica e extensa zona gandeira. Así o fixemos con varias charlas informativas, en setembro de 2017, para dar a coñecer á veciñanza as consecuencias do proxecto mineiro; ou elaborando as alegacións e poñéndoas a disposición dos veciños e veciñas para que puidesen presentalas contra o proxecto mineiro en outubro dese mesmo ano.

O SLG denuncia a Erimsa diante da Fiscalía por actividade mineira presuntamente ilegal en Frades

O SLG denuncia a Erimsa diante da Fiscalía por unha actividade mineira presuntamente ilegal no concello de Frades

Un dos colectivos da nosa rede, o Sindicato Labrego Galego, vén de presentar diante da Fiscalía unha denuncia contra a empresa Erimsa por levar a cabo actividades mineiras no concello de Frades sen que consten as licenzas preceptivas para poder levalas a cabo.

Extracción de cuarzo nunha parcela agrícola por parte de Erimsa (Fonte: Campo Galego)

 

Os feitos denunciados remóntanse ao outono de 2017, cando Erimsa fixo traballos extractivos dende o 27 de outubro na parcela 502, polígono 572, na parroquia fradense de Abellá. Con data 27 de novembro de 2017, o SLG puxo estes feitos en coñecemento do Concello de Frades, solicitando do goberno municipal que, unha vez comprobados os feitos, actuasen en consecuencia. Ese mesmo día, denunciouse todo isto diante da Axencia de Protección da Legalidade Urbanística (APLU). A día de hoxe, o Concello de Frades aínda non contestou, e a APLU manifestou, recentemente, que as actividades denunciadas non precisaban autorización autonómica previa á licenza municipal, desentendéndose da posible infracción.

Diante do silencio do Concello de Frades e do absentismo da APLU -pois é competencia súa intervir en supostos como o denunciado, con independencia do que faga ou deixe de facer o concello- dende o Sindicato Labrego Galego tomaron a decisión de poñer estes feitos en coñecemento da Fiscalía.

Curiosamente, e dándolle a razón ao SLG, tralas denuncias realizadas, segundo o BOP do 26 de xaneiro de 2018, Erimsa solicitaba de Augas de Galicia a autorización de obras nos lugares de Regueiro e Trigueira, parroquia de Galegos (San Martiño, Frades). A maiores, extraído do BOP citado, Erimsa “solicita autorización para realizar cribado de terreo nas parcelas 571 e 572 do poligono 502 do catastro de Frades, no lugar de Regueiro, dentro da zona de policía de Ieitos do río Samo. O cribado consta das fases de escavación de terra vexetal, acopio temporal da terra vexetal escavación e cribado de materiais, carga do material a extraer, recheo do oco da escavación, estendido de terra vexetal e, finalmente, revexetación das parcelas”. O problema é que ese cribado de terreo xa fóra realizado antes de solicitar as licenzas para facelo.

Diante disto, o Sindicato Labrego Galego pediulle á Fiscalía que se requira da APLU a documentación referente a este caso e explicacións sobre o seu absentismo nesta denuncia. Tamén pedimos que se requiran todos os documentos relacionados con este suceso ao Concello de Frades, á Policía Autonómica (que presenciou os feitos denunciados), A Dirección Xeral de Minas e á propia empresa Erimsa.

Solidarizámonos coas mulleres peruanas atacadas pola policía en presenza do persoal da mineira multinacional Glencore

Pretenden desaloxalas. Así son na actualidade os métodos de achegamento ás comunidades dunha das multinacionais mineiras ás que estivo vencellado o directivo do proxecto Touro: o caso de Glencore Antapaccay no Perú preocúpanos hoxe especialmente e solidarizámonos coas mulleres agredidas pola policía peruana no contexto de operacións da mineira.

Segundo xornalistas e organismos de dereitos humanos de Perú, o martes 3 de abril, un continxente policial presentouse na comunidade campesiña de Alto Huarca en Espinar, Cusco. Viñan acompañados de oito empregados da mineira Glencore Antapaccay e de maquinaria pesada.

Sigue lendo

A pegada da empresa mineira Glencore polo mundo

O director do proxecto mineiro Touro en Galiza, estreitamente vinculado a Glencore

“La compañía oculta sus finanzas en paraísos fiscales, realiza un pequeño aporte en renta minera en los países que opera, lleva décadas contaminando de forma impune, afectó ecosistemas, es un gigantesco contaminador de aguas, ha provocado emisiones contaminantes en todos los lugares donde operó y generó alta conflictividad social”.

Con esta carta de presentación remata un longo e detallado artigo publicado onte 3 de abril de 2018 no diario arxentino Página 12, baixo o título “O impacto da multinacional”. (“El impacto de la multinacional”). A multinacional en cuestión e a multinacional mineira Glencore.

Mineira Alumbrera en Arxentina, de Glencore

Que a minaría e inmensamente destrutiva e contaminante, ademais dos impactos sociais que implica, non é nada novo nin rechamante para a poboación de Galiza, especialmente para as comunidades afectadas pola minaría.

O interese da nova radica dende o noso punto de vista máis ben en que o directivo do proxecto Touro, Sr. Alberto Lavandeira, estaba estreitamente vinculado a citada multinacional Glencore ata hai moi poucos anos segundo a prensa económica española. Para esa mesma empresa liderou a posta en marcha o proxecto mineiro Mutanda. Sobre a situación dos dereitos humanos na citada mina Mutanda, da que xa alertábamos neste artigo do noso blog hai unhas semanas, informou recentemente un artigo no Salto Diario, na que comparaba a situación a Guantánamo.

O impacto da multinacional é tal -non só en América Latina e África, senón que tamén se estende a países de Asia coma Filipinas- que dende hai varios anos grupos afectados están organizados nunha rede de Observadores de Glencore, de apoio mutuo e intercambio de información.

Cabe destacar a maiores que Glencore ten unha orixe común con Trafigura, a principal accionista do proxecto Touro, pois tiveron o mesmo fundador.

E preguntámonos: ¿É este o modus operandi e a lóxica que pretenden impoñer en Galiza? Á vista da incompetencia e ignorancia das nosas autoridades locais e autonómicas, non nos cabe dúbida de que a resposta é si, se non o paramos xa.

Atalaya Mining esfórzase por disfrazar a realidade destrutiva do seu proxecto mineiro en Touro

Promotores da mina de Touro din o contrario do que revela a súa herdanza mineira noutras partes de España e noutros continentes. ContraMINAcción contesta que “a minaría si contamina, si xera vertidos e si afecta profundamente a poboación local”. Non hai, como pretende mostrar o Sr. Lavandeira minería aséptica e con vertidos e contaminación 0/0.

Na entrevista a modo de publirreportaxe co señor Lavandeira, publicada hai días na prensa1, o director de Atalaya Mining en España fai unhas cantas afirmacións e cualifica de falsas e alarmistas as persoas e colectivos que nos posicionamos rotundamente en contra da mina de Touro. Desde ContraMINAcción quixemos analizar algunhas das afirmacións do señor Lavandeira e contrastalas coa realidade de outros proxectos..

O Sr. Lavandeira di: “Vertido cero, cero. Es que no va a pasar, está garantizado.”

ContraMINAcción contesta: O director de Atalaya Mining non aporta ningunha proba para esta garantía, pero podemos tomar como modelo do que podería pasar en Touro a pegada desta empresa en outros lugares. Por exemplo, a mina que Atalaya ten en Huelva:

O Diario de Huelva do día 29 de xaneiro de 2018 infórmanos de que o SEPRONA ten aberta unha investigación

…para aclarar el destino de los 3 hectómetros cúbicos de aguas ácidas que almacenaba la zona de Cerro Colorado y que ya no están contenidos en esa corta minera.”

O mencionado xornal andaluz segue informando que o SEPRONA pide á empresa que explique cal é o procedemento técnico que se usa para completar o ciclo da auga, así como o seu destino. O feito é que a explotación carece de planta depuradora.

Hai que aclarar que a planta de Huelva tamén traballa baixo o suposto principio de “vertido cero”.

A empresa manifesta que as augas son reutilizadas no proceso mineiro, mais o feito é que desapareceron 3.000.000.000 (tres mil millóns) de litros de augas ácidas.

Tal vez a desaparición desas augas teña conexión coa denuncia presentada pola Fiscalía de Medio Ambiente andaluza contra Atalaya hai uns meses. A denuncia (que non só vai dirixida á empresa, senón tamén ao señor Lavandeira) vén motivada por un delito de contaminación atmosférica con grave risco para a saúde das persoas, pola formación de nubes de po en suspensión.

Nela afírmase que os niveis de emisións de partículas superaron os límites permitidos durante os meses de febreiro, marzo, xuño, xullo, setembro e outubro de 2016. Ademais, supéranse os valores medios de cobre, zinc e arsénico en ata dez veces respecto a outras localidades.

As detonacións van máis aló de seren “como un temblor que dura medio segundo y cuya vibración también está regulada por ley.” Parece que o feito de que a lei estableza regulamentacións respecto a emisións de distinto tipo, non disuade a esta empresa de saltar esas regulamentacións de maneira constante e reiterada.

Aspecto das minas de Rio Tinto

O Sr. Lavandeira di “Aquí todo se basa en algo etéreo: «Es que hay un grave peligro, es que van a contaminar…».

Para ContraMINAcción resulta evidente que en Atalaya Mining non tomaron en consideración os distintos documentos presentados contra o proxecto, como o informe da Federación Ecoloxista Galega ou as alegacións da asociación ecoloxista Verdegaia2, ambas integradas na rede ContraMINAcción. Eses documentos non se basean en graves perigos etéreos, senón en evidencias que se recollen na propia documentación presentada a trámite. Entre os documentos presentados atópase un estudo3, que alerta da presenza de materiais potencialmente xeradores de procesos acidificantes, que poden ser a fonte de cantidades considerables drenaxes ácidas de rocha.

No mesmo estudo alértase do risco de concentracións elevadísimas de metais pesados, que poderían afectar con facilidade as augas subterráneas e superficiais.

Non o afirma o que chaman o “lobbie ecoloxista antimineiro”: afírmao un estudo encargado e pagado por Atalaya Mining.

O Sr. Lavandeira “He participado en la puesta en marcha de muchas minas en Europa, en África, y nunca me he tenido que echar atrás.”

Ao contrario do que afirma, a herdanza de Lavandeira en África deixou a súa pegada non só no Congo, senón tamén no internet, e parece máis que dubidosa. Nese continente, concretamente no Congo, o Sr. Lavandeira liderou, segundo a prensa económica española, a apertura dun proxecto de extracción de cobre e cobalto en colaboración coa mineira Glencore1.

Segundo o diario alemán TAZ5, a mina Mutanda, na que Lavandeira traballou entre 2007 e 2014 é un “exemplo de manual do negocio corrupto dos minerais no Congo”. O cobre e o cobalto, imprescindibles para a tecnoloxía, son sen embargo causa de graves conflitos no país africano. Non se atopan na lista de minerais en conflito, porque o negocio con estas materias primas está en mans do estado e non das mafias e as milicias armadas. Pero ao estado dálle igual que “a minería en Mutanda contamine os ríos e as condicións de vida na cidade mineiras de Katanga sexan dramaticamente malas, con traballo infantil, descoidándose os estándares de seguridade e con arbitrariedades das forzas de seguridade”. Tamén se prodiga dito medio sobre a corrupción en torno a estes proxectos mineiros.

Contaminación nas proximidades da mina de Mutanda

A mina Mutanda é ata hoxe altamente controvertida.

Estas afirmacións están rotundamente amparadas por investigacións continuadas e diferentes informes da prestixiosa organización Global Witness6.

Pois ben, estas son as credenciais de Atalaya Mining e dos seus xestores.

Poida que para segundo quen sexan satisfactorias.

A nós prodúcennos arrepíos, e confírmannos na nosa postura en contra do proxecto de Touro.

#MinaTouroOPinoNon

 

1https://www.lavozdegalicia.es/noticia/santiago/touro/2018/02/27/riesgo-contaminacion-habra-vertidos-mina-touro-cero-garantizado/0003_201802G27P29994.htm
2Documentos de colectivos pertencentes a ContraMINAcción que se citan na nota:· Informe da Federación Ecoloxista Galega: https://app.box.com/s/2lzzswohl568jw7stlvcx2w6ug0g90w2· Alegacións de Verdegaia: https://app.box.com/s/t08lcyg4ld8yw2t09ab5stos6wbeczmo
3“Briefing Note: High-Level Acid Rock Drainage Risk Assessment of the Touro Copper Deposits, Spain”, Dr. Bernd Lottermoser
4http://www.eleconomista.es/andalucia/noticias/5639055/03/14/Emed-ficha-a-exaltos-cargos-del-gigante-minero-Glencore-para-Riotinto.html
5 http://www.taz.de/!5442128/
6https://www.globalwitness.org/en/archive/8132/ ,

ContraMINAcción coa tractorada de Touro.

Onte estivemos en Touro, apoiando a tractorada-manifestación organizada pola Plataforma Mina Touro-O Pino Non, que fai parte da nosa Rede.

                                                                                Imaxe: Galiza Contrainfo

Non queremos que vaia adiante un proxecto de extracción de cobre que deixaría alí unha bomba de tempo: unha balsa de lodos tóxicos repleta de metais pesados. Non queremos que se poña en risco a economía da zona. Non queremos que se arrisque o futuro da Ría de Arousa.
Queremos que as nosas autoridades, tan espelidas para unhas cousas e tan relaxadas para outras, esixan dunha vez xa a restauración en condicións da anterior explotación. Queremos que a auga dos regatos de Touro volva ser o que é a auga: un líquido incoloro; non vermello e tóxico. Queremos, tamén, que se nos facilite toda a documentación que pedimos acerca das concesións, porque pensamos que o proxecto quere ser, tal como a propia empresa indica na súa páxina, moito maior do que se nos mostra nos documentos levados a exposición pública. E iso sería un fraude.

Por isto, por tantos motivos, estivemos onte e seguiremos estando ao lado da veciñanza de Touro mentres non remate esta loita da única maneira posible: coa retirada do proxecto.
#MinaTouroOPinoNon!

Podes ver máis fotos da manifestación no álbum de Galiza Contrainfo no Flickr.

Fallo do Tribunal Superior de Xustiza de Galicia a favor do acceso á documentación

O Tribunal Superior de Xustiza de Galicia vén de darlle a razón a un membro da Plataforma de Corcoesto en relación ao seu dereito de acceso á documentación relacionada coas concesións do proxecto mineiro de Corcoesto.

Durante a loita contra o proxecto de Corcoesto, un dos temas que preocupaba era o da posible caducidade das concesións. Entre os activistas da Plataforma de Corcoesto había a convicción de que as concesións mineiras non estaban vixentes, algo que invalidaría o proxecto. A finais de 2012, un compañeiro da Plataforma solicitou acceso á documentación relativa a ditas concesións, coa intención de comprobar se as nosas sospeitas tiñan base. Ao non serlle facilitada esta documentación, interpuxo unha demanda en relación ao tema.
Por fin, e despois de máis de cinco anos, o Tribunal Superior de Xustiza de Galicia vén de fallar a favor do compañeiro que realizou esa solicitude.


Na sentencia, na que se recoñece sen ningún xénero de dúbida o dereito do compañeiro a acceder á documentación solicitada, condénase expresamente á Administración demandada (a Xefatura Territorial de Enerxía e Minas de A Coruña) a expedir e entregar copias dos documentos relacionados co estado das concesións. Estamos á expectativa de que a Xefatura Territorial cumpra coa súa obriga, e actúe tal e como se lle indica no fallo do Tribunal, entregando as copias da documentación solicitada.
A sentencia recoñece así o que, ao igual que o compañeiro que puxo a demanda, vimos defendendo e reclamando desde hai tempo desde ContraMINAcción: que o dereito de acceso aos expedientes administrativos que garden relación cun proxecto que poida afectar a una comunidade é aplicable a calquera persoa, aínda que se trate de expedientes rematados.
É lamentable que esta sentencia chegue con tantos anos de retardo. Esta tardanza na aplicación da xustiza fai que nos vexamos, de feito e paradoxalmente, privados dese mesmo dereito que se nos recoñece na sentenza. Porque…de que nos serve o dereito de acceder a documentos relacionados con un proxecto se se nos concede cinco anos despois da súa solicitude? De que nos tería servido que se nos recoñecese agora o dereito a acceder a esa información, mesmo aínda que as concesións non estivesen vixentes, tal como nos pensamos, se o proxecto de Corcoesto estivese xa en marcha?
O feito de que a posibilidade de acceder á información relativa ao estado das concesións se teña producido tantos anos despois, despois de todo tipo de atrancos por parte da administración, suscítanos algún interrogante. Que levou á administración a ocultar o estado das concesións durante tanto tempo? Cal foi o motivo para que a Xefatura Territorial de Enerxía e Minas de A Coruña puxese tanto empeño en obstaculizar o noso acceso a esta información concreta?
Acaso as concesións, tal como nós pensábamos, non estaban vixentes, e a Xefatura Territorial era consciente das consecuencias que tería o feito de que esta información transcendese á información pública?
Agardamos que o fallo se cumpra e poidamos coñecer a resposta a estes interrogantes, resposta que temos a certeza que será do interese de moita xente en Galiza. Asemade, esperamos que este precedente legal serva de acicate para que a Administración non volva reter información que debe ser pública, e que en caso de facelo, a fiscalía anticorrupción tome as oportunas medidas para depurar as responsabilidades que puidese haber.