Arquivo da categoría: ContraMINAcción

Información sobre e desde a rede ContraMINAcción.

OS RISCOS DE CONVIVIR CO RADÓN

A exposición prolongada a altas concentracións deste gas radioactivo aumenta a probabilidade de padecer cancro de pulmón.

España aínda non adaptou a súa lexislación á Directiva Europea 2013/59/ EURATOM, onde se establecen medidas para a prevención e control da exposición da cidadanía fronte ao radón.

No Día Europeo do Radón, as Plataformas Cidadás formadas en diferentes puntos de España que se opoñen á minería a ceo aberto, quixeron lembrar que é o radón, como pode chegar ata o noso organismo, e que efectos produce.

As Plataformas informan de que “o radón é un produto de desintegración do uranio, mineral inestable que se atopa en todos os chans terrestres, pero son as formacións graníticas e pizarrosas situadas ao Oeste da Península Ibérica (Galicia, Zamora, Salamanca, Estremadura, Ávila, Segovia, Madrid) as que presentan un potencial de exhalación de radón significativamente máis elevado que no resto da Península”.

E é que segundo afirma a OMS (Organización Mundial da Saúde) entre o 3 e o 14% do total dos casos de cancro de pulmón diagnosticados, están causados pola exposición prolongada a altas concentraciónsdeste gas radioactivo.

As plataformas cidadás comparten a inquietudee din: “un posible incremento significativo da exposición da cidadanía ao gas radón ante o crecemento masivo dos expedientes mineiros que solicitan explotación de mineraisa ceo aberto”, precisamente nestas zonas xeográficas. Segundo afirman, “o propio chan onde se xera o radón actúa como barreira para impedir que gran parte deste contaminante radioactivo poida escapar libre cara ao exterior e poida penetrar no noso organismo mediante inhalación”.

Unha vez que o radón se libera, pode moverse con facilidade e percorrer longas distancias antes de emitir radiación e transformarse nos seguintes produtos da cadea de desintegración do uranio, que taménse poden transportar facilmente adheridos a partículas de po para seguir emitindo partículas radioactivas”.

Doutra banda, estas plataformas queren denunciar “a pasividade e falta de interese das Administracións Públicas por regular a exposición cidadá a este contaminante tan perigoso para a saúde”.

E é que o pasado 6 de febreiro de 2018, expirou o prazo que a UE impuxo a España para traspoñer a Directiva Europea 2013/59/ EURATOM, onde se establecen medidas para a prevención e control da exposición da cidadáns fronteao radón. Esta normativa fixa un valor de 300 Bq/ m3 como concentración límite en edificios, que é onde se concentra unha maior cantidade de gas radón, aínda que a OMS establece como máximo recomendado 100 Bq/ m3, unha cifra que cuestiona o límite que establece a Directiva Europea.

As Plataformas esixen ao Goberno, “que leve a cabo un exercicio de responsabilidade e elabore unha lexislación respecto diso que, se non impide a exposición da cidadaníaao radón e os seus produtos de desintegración, impoña medidas que a minimice, e leve a cabo os estudos necesarios para avaliar os riscos de que se produzan emisións adicionais, que polas graves repercusións sobre a saúde das persoas, deberían ser escrupulosamente revisados”.

“NO A LA MINA EN LA SIERRA DE YEMAS” (Ávila)

“NO A LA MINA EN EL VALLE DE CORNEJA” (Ávila)

“NO A LA MINA EN LA SIERRA DE ÁVILA” (Ávila)

“COORDINADORA NO A LA MINA DE URANIO EN SALAMANCA” (Salamanca)

“PLATAFORMA VECINAL MINA TOURO” (Galicia)

“ASOCIACIÓN DE AFECTADOS POR METALES PESADOS DE CARTAGENA” (Murcia)

ContraMINAcción, REDE CONTRA A MINARIA DESTRUCTIVA NA GALIZA

Tentativa de lavado de cara do lobby mineiro galego

  • As mineiras buscan rodearse de altos cargos da Xunta, Deputación, Concello de Santiago, Ministerio de Transición Ecoolóxica, así como de SEO Bird Life a poucas semanas de que se inicie o maior concurso de dereitos mineiros da historia galega

  • Desde ContraMINAcción denuncian a presentación dunha imaxe irreal do sector, plagado de desastres ambientais e irresponsabilidade cómplice por parte das administracións

A realidade demostra que a meirande parte das canteiras de Galicia carecen de restauración algunha. Tal e como recolle o Catálogo dás Paisaxes de Galicia existen, a modo de exemplo, unhas 66 explotacións mineiras, canteiras e localizacións de extracción de áridos ou terra, e citan concretamente, «pola súa extensión e a calidade paisaxística dá contorna» as canteiras de O Courel e Casaio, así como as de Porriño e Salceda de Caselas, nas que a ausencia de restauración e o deterioro paisaxístico son lamentables.

Son o que se coñecen no catálogo como ámbitos de especial atención paisaxística, unha figura que identifica «zonas nas que se produciron alteracións ou impactos en relación á paisaxe, é dicir, nas que diversas actuacións xeraron transformacións que deterioraron ou carácter ou a calidade dá paisaxe» e que necesitan de «especiais medidas de intervención e protección».

Desde a mina de Serrabal de Vedra, explotada por Ramsa e vencellada a Ferroglobe e a Villar Mir, ata a canteira abandonada do Monte Neme, os desastres ambientais das minas de San Fins en Lousame ou de Touro, pasando pola lenta agonía das paisaxes afectadas polas louseiras; Galicia destaca en liñas xerais, pola ausencia de restauración das canteiras e a irresponsabilidade empresarial e política no tocante ao cumprimento da normativa en materia de restauración dos espazos degradados.

O certo é que as demandas de información e transparencia dirixidas á Consellería de Economía, Emprego e Industria son cada vez máis numerosas por parte da cidadanía, preocupada polos desleixos cometidos durante anos por este departamento da Xunta de Galicia, e que cristalizaron nunha política de restauración de espazos mineiros degradados inexistente ou inoperativa e ineficaz, á vista dos problemas ambientais e de saúde pública que se están a producir en espazos mineiros abandonados como os das antigas minas de Touro, Santa Comba, Lousame ou no Monte Neme, en Carballo. De feito, hai moitos espazos danados pola drenaxe áceda de mina que se convirte nun grave problema de saúde pública e ambiental, con incidencia noutros sectores económicos como a pesca, o marisqueo ou o sector gandeiro-agrícola.

O Director xeral de Enerxía e Minas da Xunta de Galicia, Ángel Bernardo Tahoces, actúa como Vicepresidente do Comité organizador do V Congreso Nacional de Áridos, que organiza a FdA e Arigal, e comparte organización con Julio César Valle Feijóo, asesor de Mineira de Corcoesto, Edgewater, e da FdA (Federación española de áridos), organizadora do Congreso. Valle Feijóo está vencellado aos “dólares en una maleta Samsonite” e as “supostas mordidas” de altos cargos da Xunta no caso do fallido proxecto mineiro de Corcoesto. Tamén foi asesor da Cámara oficial mineira de Galicia ao mesmo tempo que a súa empresa litixiaba coa Xunta no caso Corcoesto. No evento tamén participa a empresa Erimsa, que recentemente anunciou un ERE na empresa de extracción de Frades, co que supostamente chantaxeaba á Xunta para obter máis dereitos mineiros. Erimsa presume de Sala propia co seu nome dentro do Congreso, e incluso recibirá dous premios nas categorías de “boas prácticas medioambientais” e “seguridade e saúde”, que supostamente outorga un xurado independente; e todo iso, a pesar das denuncias da Plataforma veciñal de Mesía, que hai uns días facíase eco do moito dano medioambiental na zona de Mesía, como cambio de augas subterráneos, o famoso enterramento das vacas “locas” en canteiras escavadas a varios metros de fondura, entradas en fincas particulares sen permiso, enganos na preparación do terreo, non executar os plans de recuperación  medioambientais, deixar balsas abertas de varios millóns de litros de auga ao aire aberto, etc. Todo o contrario do que predican”.1

No Congreso tamén participa Votorantim Ciment, cuxa filial Cementos Cosmos que explota o xacemento do Iribio, en Triacastela mantén numerosas batallas xudiciais coa veciñanza; chegando incluso a demandar ao representante da Asociación cultural O Iribio.

Baixo o lema “Comprometidos coa sociedade”, esa sociedade á que lle acostuman deixar os espazos sen restaurar cando rematan as explotacións, como é o alarmante caso dos ríos vermellos de Touro, vítimas da drenaxe áceda de mina; o lobby rodéase do Presidente da Xunta, do presidente da Deputación da Coruña, do alcalde de Santiago, do Adif e incluso dunha organización ambiental Seo Bird Life, para facer un “lavado de cara” sen precedentes, dentro do sector en Galicia e amosar o apoio institucional ás desfeitas ambientais, que están a sementar por Galicia adiante as explotacións mineiras sen restaurar e a irresponsabilidade empresarial e política inherentes á falla de restauración dos espazos degradados.

1 http://mesiaunida.es/nota-de-prensa-resposta-a-chantaxe-de-erimsa/

 

Nota de prensa emitida pola Rede ContraMINAcción (Rede contra a Minería Contaminante en Galicia)

Silleda e A Baña son unánimes: NON á mina de Touro

A PLATAFORMA VECIÑAL MINA TOURO – O PINO NON, membro de ContraMINAcción informa:

Logo de recibir o premio pola Defensa e Conservación do Medio Ambiente da Fundación Insua dos Poetas, a Plataforma Veciñal Mina Touro – O Pino NON recibe o apoio unánime dos plenos de Silleda e a A Baña.

A Plataforma Veciñal Mina Touro – O Pino NON ven de recibir durante a celebración da X Festa da Palabra no Carballiño o recoñecemento pola Defensa e Conservación do Medio Ambiente que outorga a Fundación Ínsua dos Poetas, nunha edición que homenaxeaba a figura de Víctor Campio.

Isabel García, da plataforma, quixo compartir o premio coas veciñas e veciños de Touro e O Pino pero tamén con “todas aquelas persoas que se ven nunha situación similar coa que nós nos atopamos”. Aproveitou, mentres recollía o galardón, para salientar o traballo e compañeirismo da Plataforma en Defensa da Ría de Arousa e das máis de 140 asociacións e as xa 39 institucións que apoian á plataforma no seu rexeitamento da megamina de cobre a ceo aberto nos municipios coruñeses. No acto estaban presentes Román Rodríguez, conselleiro de Cultura e Manuel Baltar, presidente da Deputación de Ourense.

Silleda e A Baña únense á loita por unanimidade

Esta mañá eran dous os concellos que se sumaban á loita contra o polémico proxecto de extracción de cobre. A primeira hora da mañá, o alcalde Manuel Cuíña (PSOE) presentaba no pleno de Silleda a moción que as plataformas Mina Touro – O Pino NON e en Defensa da Ría de Arousa levaron xa polos concellos da ría e da conca do Ulla. Xa preto do medio día, o concelleiro César Ramos (CxG) facía o mesmo no Concello da Baña. En ámbolos dous casos as mocións foron aprobadas de xeito unánime polos concelleiros de todos os grupos municipais.

Son, a día de hoxe, 37 concellos e as Deputacións da Coruña e Pontevedra as institucións que de xeito oficial rexeitan o comprometido proxecto, a unhas semanas de que se cumpra un ano da súa publicación no DOG.

O contido da moción:

1.-Instar ás Consellerías do Mar, Medio Rural, a de Medio Ambiente e Ordenación do Territorio, a de Cultura e Ordenación Universitaria e á de Economía, Emprego e Industria a emisión de informes negativos tal e como procede polas las consecuencias negativas descritas e todas as que en alegacións se presentaron polas entidades e particulares, e así se desestime a autorización administrativa á actualización do proxecto de explotación, plan de restauración e estudo de impacto ambiental da concesión de explotación San Rafael, nº 2946, ditando así mesmo unha declaración ambiental desfavorable en virtude dos efectos negativos para o medio ambiente e a incompatibilidade do proxecto coa debida protección das augas da cunca e da desembocadura do Ulla, dos espazos naturais deste sistema fluvial, coas captacións de auga potable de numerosos concellos, coa riqueza pesqueira e marisqueira da ría de Arousa e, en concreto coas áreas de produción de moluscos bivalvos ESO14PEAEGAL-19, ESO14PEAEGAL-18/02 e ESO1429, de protección do Camiño de Santiago e da actividade económica estratéxica e fundamental dos concellos de Touro e O Pino baseada na agricultura, a gandeiría, as industrias agroalimentarias e forestal, o turismo, a hostalería e os servizos.

2.- Instar á Xunta de Galicia para que se promova unha completa restauración da antiga explotación mineira de Touro, eliminando os focos de contaminación de metais pesados e drenaxe ácida, para como mínimo asegurar que non se siga comprometendo a calidade ambiental dos afluentes do río Ulla e por tanto da rede Natura 2000, que verten dos terreos da anterior mina ó río Ulla e de ahí á Ría de Arousa.

Opositores á mina din que Atalaya ‘non ten licenza social’

“A nosa oposición a mina de Touro consiste en defender un modo de vida, un tipo diferente de industria para Galicia”, di Luis Gallardo.

Luis viaxou a Londres para asistir a xunta anual de accionistas de Atalaya o 27 de xuño. A empresa está listada no mercado alternativo de valores (AIM) do Reino Unido, así como na bolsa de Toronto (TSX).

Luis nunca foi a unha xunta de accionistas de unha empresa mineira, pero este ano e diferente.

As portas da xunta de accionistas de Atalaya Mining en Londres

Atalaya ten plans de abrir unha mina de cobre a ceo aberto en Touro, cerca de Santiago de Compostela. A empresa di que conta co apoio do goberno galego e das comunidades locais.

Pero os opositores á mina négano. Sinalan especialmente os recentes informes sectoriais que resaltan os impactos negativos do proxecto mineiro no auga, a terra, o medio ambiente, a saúde e a economía local, ademais da deficiente avaliación dos riscos.

O 10 de xuño, máis de 50.000 persoas manifestáronse contra o proxecto da mina de touro en Santiago. Políticos de todas as cores uníronse á protesta, tamén algúns alcaldes do PP.

“A xente non vai permitir que o proxecto siga adiante”, di Luis, que fala en representación da Plataforma Mina Touro O Pino NON.

“Vimos á Xunta de Accionistas como parte das nosas actividades para parar a mina. Queremos asegurarnos de que os investidores de Londres entendan que é un proxecto imposible e que Atalaya está a mentir con respecto ao goberno galego, a sociedade e a propia empresa. Estamos aquí para explicar a verdade sobre o proxecto: e defectuoso, tecnicamente malo, prexudicial para o medio ambiente, non é viable, non é benvido e non se aprobará”.

A Plataforma Touro O Pino Non formouse segundo comezou a resistencia ao proxecto dende agosto 2017, co apoio inicial de ContraMINAcción – a rede contra a minaría destrutiva na Galiza.

As súas preocupacións inclúen a contaminación, o ruído e pó das explosións previstas, a contaminación e mingua de auga, e os roubos de terras. O proxecto ten previsto utilizar dez toneladas de explosivos por día; as persoas que viven do turismo en torno ao Camiño de Santiago pregúntanse que sería dos miles de turistas que atrae o camiño cada ano.

Esta parte de Galicia xa é próspera. A economía da área afectada baséase na agricultura e gandería, e tamén a pesca se atopa entre as actividades afectadas.

“Os cursos de auga das vilas circundantes xa están contaminadas pola antiga mina de cobre. Unha nova mina pon en perigo todas as industrias”.

Catrocentos postos de traballo non compensan os 60.000 a máis longo prazo ameazados. Os métodos da minaría do século XXI son incompatíbeis ca industria local.

Os plans de Atalaya son adquirir o 80 por cento do proxecto Touro en fase de permisos, estando o outro 20 por cento en mans da empresa local Explotacións Gallegas. Anque o proxecto localízase parcialmente nunha antiga mina, a intención e expandilo das 700 hectáreas iniciais ata 1.827 hectáreas ocupadas por terras agrícolas e forestais. A empresa pretende operar a mina durante 24 horas o día durante 15 anos.

Ao preguntar a Luis que pode facerse dende o Reino Unido e Europa para solidarizarse cas comunidades afectadas, di que os impactos do proxecto non son só locais, senón tamén rexionais e globais.

“A nosa forza está a crecer, cada día temos máis apoios de cidadáns preocupados e organizacións de dentro e fóra de Galicia. Estamos a conectar con outra xente afectada pola minaría en todo o mundo”.

Calquera persoa interesada pode participar na organización de actividades e difundindo estas cuestións por tódolos medios posibles. Estades invitados a coñecer Galicia, a nosas comunidades, o proxecto e os seus impactos nas nosas vidas, e a solidarizarvos coa nosa loita”.

Luis Gallardo estará na Xunta de Accionistas de Atalaya en Londres o 27 de xuño, representando a Plataforma Mina Touro O Pino Non xunto con Elena Solis, avogada ambiental de Ecoloxistas en Acción.

Máis info no comunicado de prensa conxunto ou sigue @minatouropinono e @mineriagalicia

Membros de organizacións contrarias ás minas de Atalaya Mining en España participan o 27 de xuño por primeira vez na súa Xunta de Accionistas.

Comunicado de prensa conxunto

A empresa listada na bolsa de Londres planifica a reapertura de antigas minas en Galicia e Santander, e omite actuación en rotura inminente de presa en Andalucía.

O 27 de xuño, Luis Gallardo, da plataforma de afectados polo proxecto mineiro de Touro e a avogada ambientalista Elena Solís, asistiran á Xunta de accionistas de Atalaya Mining en Londres. A empresa está listada no Mercado Alternativo de Valores (AIM), así como na Bolsa de Toronto (TSX).

En Galicia, Atalaya planifica a reapertura dunha antiga mina en Touro (1). A empresa afirma contar co apoio do goberno galego e as comunidades locais. Os opositores ao proxecto discrepan, e sinalan que informes recentes do goberno autonómico enfócanse nos impactos negativos do proxecto sobre a auga, a terra, a saúde, a economía local e a falta de avaliación dos riscos. Tamén preocupa que a mina de Touro afecta o patrimonio, pois estaría a menos de 1 km do Camiño de Santiago no seu último tramo do Camino Francés antes da entrada a Santiago.

O 10 de xuño máis de 50.000 persoas manifestáronse contra o proxecto de Touro na capital de Galicia, Santiago de Compostela (2). Políticos de todos os partidos uníronse aá manifestación, incluíndo algúns alcaldes do propio Partido Popular no goberno.

En Andalucía, Atalaya Mining posúe o 100 por cento da mina de cobre Río Tinto (non asociado á mineira Río Tinto), o que inclúe as tres presas de lodos asociadas. Ecologistas en Acción xa avisou do elevado risco de colapso das presas debido aá mala xestión da balsa por parte de Atalaya Mining.

Segundo o propio estudo de Atalaya (3) este mal manexo podería ter como consecuencia vertidos de 66,28 millóns de m3 de refugallos tóxicos, que en forma de onda de ata 5 m de alto afectaraán o Parque Nacional de Doñana e ás cidades próximas de Gibraleón e Huelva.

En Santander, outro dos proxectos propostos por Atalaya consiste na apertura dunha galería de 5 km para explorar zinc na área poboada de Santillana del Mar, Santander. A galería estaría situada sobre Altamira, patrimonio da UNESCO cuxas covas albergan as mundialmente famosas pinturas rupestres.

En cada un destes tres casos xurdiron movementos locais que esixen á compañía non antepoñer os seus beneficios sobre a seguridade e o benestar da poboación local, o medio ambiente e o patrimonio cultural.

Luis Gallardo, membro da Plataforma Mina Touro – O Pino NON, contraria á mina de cobre en Galicia, declara:  “En representación da veciñanza afectada polo proxecto mineiro de cobre esixo a Atalaya que deteña o proxecto e abandone inmediatamente a área. Non permitiremos a invasión, o roubo nin a contaminación das nosas terras, nin cambiaremos as nosas vidas para facerlle sitio a esta destrución e contaminación. O proxecto está cheo de inconsistencias, ninguén o necesita”.

“Vimos a Xunta de Accionistas como parte das nosas actividades para parar a mina. Queremos asegurarnos de que os investidores de Londres entendan que é un proxecto imposible e que Atalaya está a mentir con respecto ao goberno galego, a sociedade e a propia empresa”.

Elena Solís, avogada ambiental e a cargo da área de minas para Ecoloxistas en Acción, explica: “A prioridade das empresas ‘junior’ como Atalaya é maximizar os beneficios a expensas da falta de investimento en minería para garantir que as instalacións sexan seguras. A situación en Riotinto é desesperada. Hai vidas humanas en risco ao atoparse as presas en risco inminente de colapso. Ecologistas en Acción denunciou a falta de acción de Atalaya. Está pendente unha sentenza xudicial que sairá de modo inminente”.

“Estamos desconcertados de que haxa que construír unha galería extremadamente longa na fase de exploración para o proxecto mineiro de zinc preto de Santander, o que pode causar graves problemas de afundimento en zonas poboadas”.

 

Organizacións participantes: Ecologistas en Accion, ContraMINAcción – Rede Contra a Minaría Destructiva na Galiza, Plataforma Touro – O Pino Non, Si á Vida Non á Minaría/ Yes to Life, No to Mining YLNM, The Gaia Foundation e London Mining Network.

 

Notas para editores

(1) Os plans mineiros de Atalaya de adquirir o 80 por cento do proxecto mineiro de cobre Touro en Galicia (a empresa Explotaciones Gallegas SL posúe o outro 20 por cento), atópanse en fase de permisos. A superficie de case 700 hectáreas localízase en parte sobre unha mina de cobre previamente existente, pero durante o proceso Atalaya planifica expandir a área a 1.827 hectáreas que abarcan terras agrícolas e forestais. A empresa pretende operar a mina 24 horas ao día durante un período de 15 anos. O proxecto utilizaría máis de 10 toneladas de explosivos ao día.

(2) A resistencia contra o proxecto mineiro de Atalaya en Touro comezou en agosto de 2017. As comunidades afectadas organizáronse nunha plataforma cidadá chamada Plataforma Mina Touro – O Pino Non. As súas preocupacións inclúen a contaminación, o ruído e o po das explosións, a escaseza de auga e os roubos de terra. Os posibles accidentes poderían ter efectos devastadores sobre as granxas, os pescadores e a industria turística en torno ao Camiño de Santiago. A Plataforma formouse co impulso inicial de ContraMINacción -unha rede galega de organizacións que se opoñen á minería en Galicia.

(3) Atalaya non construíu unha planta de concentración de residuos preto da súa mina de cobre de Riotinto, a pesar de ser unha condición legal establecida polas autoridades ambientais.

 

Opositores a mina de Touro (Foto: ContraMINAcción)

Balsas de lodos de Atalaya en Riotinto (Foto: Ecologistas en Acción)

A nota de prensa existe tamén en español e en inglés.

Enlaces:

https://galicia.economiadigital.es/politica-y-sociedad/manifestacion-multitudinaria-contra-la- mina-de-touro_560543_102.html

https://www.lavozdegalicia.es/noticia/arousa/2018/06/23/duro-varapalo-mina- touro/0003_201806A23C2991.htm

https://nostelevision.gal/o-unanime-berro-contra-a-mina-de-touro-colapsa-compostela/

https://www.ecologistasenaccion.org/?p=82364

https://www.gronze.com/articulos/mina-touro-un-grave-atentado-contra-camino-frances-15649

ContraMINAcción volve á rúa para berrar que Galiza non é unha mina

Hoxe, 10 de xuño de 2018, ContraMINAcción volve ás rúas de Santiago de Compostela para apoiar a nova mobilización masiva contra a minaría en Galiza. O colectivo organizador, a Plataforma contra a mina de Touro, que fai parte da rede, conta con replicar cinco anos despois a gran manifestación masiva de ContraMINAcción no 2013, que aínda resoa.

Se hai algo que caracteriza a nosa rede é a súa presencia activa naqueles lugares onde a veciñanza percibe a minaría coma unha ameaza. De feito, ContraMINAcción é a ‘Rede contra a Minaría Destrutiva na Galiza’ e acompaña a loita das comunidades que como as de Touro e O Pino se opoñen á minaría en calquera punto da nosa xeografía: Corcoesto, Terra Chá, Lousame Triacastela, Frades e Mesía, O Courel ou a Fonsagrada, entre outras.

ContraMINAcción leva 5 anos traballando, dende que a resistencia ao proxecto de Corcoesto facilitara a identificación mutua de diferentes colectivos interesados no tema. Actualmente agrupa a 20 organizacións, que teñen recollido un bo número de éxitos e gran cantidade de saber colectivo en torno ao tema da minería e do extractivismo como modelo económico imposto e ameazante para as comunidades que se opoñen a certos proxectos.

ContraMINAcción organizou a primeira xuntanza informativa sobre o proxecto mineiro San Rafael para a xente afectada, e a partir de aí colaborou coas entregas de alegacións, nos primeiros repartos de folletos na feira de Touro, e informando durante meses por toda Galiza acerca deste grave problema, ata que se formou a “Plataforma Mina Touro O Pino Non”.

Hoxe son os veciños de Touro-O Pino os que necesitan do noso apoio, mañá haberá sen dúbida novos proxectos. Necesitamos estar previdos, pois as empresas mineiras están a actuar dun modo escuro e sen os controis preceptivos, moitas veces influenciando cambios lexislativos feitos a medida dos seus intereses económicos”, di Marga Prieto Ledo representante do Sindicato Labrego Galego en ContraMINAcción.

Carlos Montero, un dos portavoces da Comisión das minas da Terra Chá sabe ben do que fala, pois unha concesión mineira para a extracción de seixo (cuarzo) afectaba negativamente a más de 5.000ha dos concellos de Castro de Rei, Cospeito e A Pastoriza, e a un millar de explotacións agropecuarias nestas zonas de A Terra Chá. “O noso estado de alerta contra o proxecto mineiro comezou en 2006, e con moito traballo conseguimos paralo, pero a ameaza persiste porque as concesións mineiras de Erimsa para a extracción de seixo seguen en vigor para 30 anos prorrogables a 90”, di Montero.

A ría de Muros e Noia sofre desde hai décadas os efectos da contaminación das minas de San Fins. Apostamos pola vida e a pola ría o ‘non’ a minaría e rotundo”, fala Joam Evans sobre o soado caso da mina de wolframio en Lousame.

Pola súa parte, Paco García da Plataforma pola defensa de Corcoesto, conta como “despois de conseguir paralizar o proxecto de explotación da mina de ouro de Corcoesto e de que se desen por caducados os dereitos mineiros, a loita na zona de Corcoesto céntrase en paralizar dende a raíz os permisos de investigación adicionais solicitados en Corcoesto, Cereo, Valenza e Zas. A idea é evitar calquera megamina futura a ceo aberto, mantendo viva a mobilización social”.

Para isto, Nela Abella de Verdegaia explica que “ContraMINacción segue a loitar polo acceso a información, que é un dereito. A administración agocha a información relevante relativa aos proxectos mineiros de maneira sistemática. Dificulta a participación dos colectivos e persoas afectadas nos procesos. Esta cuestión é central no labor de contraMINAcción, que traballa para revertela.”

Eduardo Quintás, gandeiro afectado polo proxecto mineiro de Touro conta os motivos polos que se opón á mina frontalmente: “déixanos sen base territorial ás granxas da zona. Dous depósitos de lodos tóxicos e augas acedas con materiais perigosos para as persoas e a fauna acuática rodearán a aldea, o que significaría a nosa desaparición.”

Ninguén no seu san xuízo pode estar de acordo con estas desfeitas”, comenta Baldomero Iglesias de Xanceda, onde tamén se está a extraer seixo, mais referíndose a Touro.

Desde Véspera de Nada, o profesor de Economía Xoan Doldán lémbranos que “o desembarco mineiro na Galiza responde ás necesidades dunha economía baseada no crecemento continuo da produción e o consumo. Nesta lóxica, as empresas transnacionais procuran maximizar os seus beneficios espoliando os recursos naturais, polo que non dubidan en sacrificar as comunidades locais de calquera lugar do mundo, poñendo en perigo a súa saúde e os seus medios de vida, e degradando os ecosistemas. Contra esta dinámica perversa, cómpre manterse firme e facer unha fronte común que impida que estes proxectos saian adiante”.

Hoxe 10 de Xuño 2018, en Santiago de Compostela, ContraMINAcción vai berrar

“GALIZA NON É UNHA MINA – DEFENDE A TERRA DEFENDE A VIDA”, “NON QUEREMOS UNHA HERDANZA ENVELENADA” “MINA TOURO O PINO NON!”

Plataforma pola sostibilidade do rural galego ou cabalo de Troia contra o rural?

O concepto de sostibilidade

O uso perverso do concepto da sostibilidade ou sustentabilidade ten levado a exemplos que ben merecerían estar nalgunha enciclopedia do disparate. En 1987 se publicou o informe Brundtland que deu a coñecer o concepto de desenvolvemento sostíbel definíndoo como o que atende as necesidades do presente sen comprometer as necesidades das xeracións futuras. Desde aquela, o concepto foi utilizado de forma cada vez máis abusiva nos contextos máis triviais, como a publicidade, até as políticas institucionais, traducidas en plans, informes, etc, presentándose, mesmo, como elemento vertebrador de dispares políticas ambientais. Este uso-abuso, lonxe de ir acompañado de medidas que contribuísen a unha xenuína transformación económica e social, supuxo, máis ben, unha forma de anular o seu significado inicial e o seu potencial crítico. Nesta deturpación conceptual participaron as grandes empresas transnacionais, interesadas en non ver freadas as súas ansias de maximizar beneficios por mor de garantir unha seguridade ambiental e económica a xeracións que non formaban parte dos seus inmediatos consumidores. Da man delas foron organizacións políticas e económicas internacionais, correas de transmisión dos seus intereses nas que están instalados os lobbys de forma permanente. E, como non, os gobernos a diferentes niveis da administración, nos que as portas xiratorias están á orde do día, guiados na súa acción política polos intereses empresariais.

Pouco a pouco, desprovisto de referente real, o concepto de sostibilidade converteuse nun mantra repetido até o fastío a comenencia de cada un. Trinta anos despois atopámonos nunha encrucillada ecolóxica que pon en xaque a supervivencia do planeta: cambio climático, esgotamento acelerado de recursos, perda preocupante da biodiversidade, etc…
Neste contexto aparece a iniciativa promovida por Unións Agrarias, o Clúster da Madeira e o Deseño de Galicia (CMD), a Federación de Aserraderos y Rematantes de Galicia (Fearmaga), a Asociación de Empresarios da Primeira Transformación da Madeira de Lugo, a Asociación Sectorial Forestal Galega (ASEFOGA), a Asociación de Viveiros Forestais de Galicia (VIFOGA), a Confederación de Organizaciones de Selvicultores de España (COSE), a Cámara Mineira, o Clúster da Pizarra de Galicia, o Clúster do Granito, a Asociación Galega de Áridos (ARIGAL) e a Confederación Española de Industrias Extractivas de Rocas y Minerales Industriales (COMINROC) que din formar unha Plataforma pola sostibilidade do rural galego. Á marxe dos intereses comúns que poidan mover ou non a cada un destes grupos, chama a atención que destaquen varios aspectos da súa análise nos que coincidirían:
A suposta obstaculización ás actividades produtivas no rural por mor da lexislación ambiental autonómica, ao considerar que son incompatíbeis co manexo do territorio. A pesar de teren, en ocasións, intereses enfrontados estas normas prexudicaríanos a todos eles.
A consideración de que a perda de poboación no rural reduce a xestión do territorio e aumenta a incidencia dos incendios catastróficos.
A consideración de que a actividade económica é compatíbel coa protección ambiental, motivo polo que as políticas ambientais deberían ter en conta os veciños, os propietarios forestais e as actividades económicas do rural.
Pronúncianse en defensa dun desenvolvemento sostíbel no rural, con políticas ambientais que permitan o mantemento de actividades produtivas, para un rural que sirva para vivir e traballar e non só para ir de paseo.

Sostibilidade rural ou máis do mesmo?

Podería parecer un discurso coherente, mais non o é. Parecen promover un desenvolvemento sostíbel e falan de sostibilidade do rural, mais mesturan ideas contraditorias para promover xusto o contrario do que din defender: un desenvolvemento convencional destrutivo dos ecosistemas e a desaparición paulatina do hábitat rural tal e como o coñecemos. Vexámolo con máis detemento.
A primeira e grave confusión está xa no inicio e non procede da cándida ignorancia, a intención de dirixir o discurso nunha dirección determinada é clara, como se deduce dos outros puntos. A sostibilidade, esa idea-forza que, repito, nace co informe Brundtland e o concepto de desenvolvemento sostíbel, refírese fundamentalmente á idea da preservación das condicións ecosistémicas que permitan garantir que xeracións futuras poidan satisfacer as súas propias necesidades dun modo análogo a como se satisfán no presente. Precisamente o que denunciaba o informe era un desenvolvemento baseado no crecemento económico continuado, é dicir, nun incremento continuado da actividade transformadora de recursos e do consumo. Nese desenvolvemento radicaría a causa principal de que a humanidade teña alcanzado unhas proporcións de destrución dos ecosistemas da biosfera que poñen en perigo a súa propia supervivencia. Ese desenvolvemento económico foi capaz de asegurar a cobertura de necesidades para unha parte da poboación mundial -nin sequera para toda- pagando o prezo de xerar un alto grao de desigualdade e hipotecando as xeracións futuras. En fin, é un modelo de desenvolvemento INSOSTÍBEL.
Trataríase, pois, de cambiar o modelo. Debería mudar a base económica da produción e o consumo evitando un crecemento económico continuado destrutor dos ecosistemas e, en consecuencia, da base material da economía. Non hai unha oposición entre protexer os ecosistemas e garantir a reprodución das condicións económicas materiais. A esfera do económico non existe á marxe dos ecosistemas. Os seres humanos somos seres sociais, as relacións sociais permítennos resolver os nosos problemas de produción ou consumo e, en tanto que seres vivos, habitamos ecosistemas, non somos seres etéreos e incorpóreos encapsulados e separados doutros elementos da biosfera. A biosfera, ese espazo do planeta que ten unhas condicións que permiten que haxa algunha forma de vida, é o lugar no que habitamos todos os seres vivos -tamén os humanos- construímos organizacións sociais, obtemos todo o que utilizamos para manter os nosos niveis de vida e establecemos relacións económicas.

Conservalos é a única forma real de garantir a reprodución económica, social e ambiental nesta e futuras xeracións. Certamente, podemos decidir non conservalos, e mesmo iso pode facernos dispor dunha fugaz riqueza material superior á do pasado, no entanto, sen dúbida tamén superior á das xeracións futuras, porque teremos consumido parte do patrimonio común do que deberían gozar tal e como nós o herdamos das pasadas.

A sostibilidade ecosistémica, única garante da sostibilidade socioeconómica

A diferenza do que se fai crer, conservar os ecosistemas non implica deixar de utilizar aquilo do nos fornecen, porén, ten que ser un uso non destrutivo que nos permita manternos dentro dunhas marxes de equilibrio que garantan a súa preservación. Convén lembrar algunhas das funcións que cumpren os ecosistemas, esenciais para garantir a reprodución da economía e dunhas adecuadas condicións de vida e que os promotores desta iniciativa parecen descoñecer ou non queren considerar. Sen pretender sermos exhaustivos, hai que mencionar a función de regulación hídrica que grazas á cobertura do solo permite regular escorrentas e drenar e irrigar de forma natural, que se ve danada frecuentemente en explotacións mineiras tanto metalíferas como non metalíferas, ou a función de dispoñibilidade hídrica pola que podemos dispor de auga para usos consuntivos (bebida, rego, manufactura). Outras teñen que ver coa suxeición e formación do solo (co papel xogado polas raíces da vexetación e a fauna edáfica ou a acumulación de materia orgánica) e serven como prevención fronte á erosión e o mantemento da produtividade natural do solo e das zonas cultivadas, estas funcións vense gravemente alteradas con prácticas forestais agresivas como as vinculadas ao monocultivo crecente de eucaliptos ou con múltiples actividades mineiras. Os ecosistemas tamén realizan funcións que xeran servizos que permiten resolver necesidades humanas de forma directa ou indirecta: as funcións de hábitat (como refuxio ou criadeiro de todo tipo de especies, incluídas as comercializábeis), as funcións de produción (con todo tipo de recursos), as funcións de información (das que dependen o goce estético e paisaxístico, mais tamén certos elementos históricos e culturais ou o coñecemento científico), as funcións de substrato (como lugares onde vivimos, obtemos os nosos alimentos, realizamos as nosas actividades produtivas ou depositamos os nosos residuos). Que todas estas funcións poidan seguir servindo aos nosos intereses depende de como interfiramos nelas.
E aquí cómpre aclarar unha confusión habitual. Cando falamos de ecosistemas e da súa preservación ou de protección medioambiental, non nos estamos a referir a que os seres humanos deban permanecer fóra deses ecosistemas. Na actualidade, e máis nun territorio como o galego, os ecosistemas están maiormente humanizados, son o resultado dunha interacción milenaria da nosa especie co resto das especies que os habitan. Non hai contradición en preservar un e outros á vez, é máis, precisamos preservar os ecosistemas -que tamén son humanos- para garantir a nosa supervivencia.
Velaí unha das razóns polas que hoxe estamos nesta encrucillada ecolóxica, porque o equilibrio que os seres humanos tendemos a respectar desapareceu en favor do modelo de desenvolvemento dominante que rompeu cunha economía baseada no uso preponderante de recursos renovábeis e na xeración de residuos asimilábeis por eses mesmos ecosistemas. Esa ruptura supuxo construír unha economía insostíbel que fai do consumo de materiais non renovábeis e de enerxías non renovábeis os seus fundamentos. Estes materiais e enerxías son responsábeis de moitos dos máis graves problemas ambientais que padecemos. En materiais non renovábeis sostense toda a industria de extracción mineira actual, que nada ten que ver con fórmulas antigas nas a explotación estaba circunscrita fundamentalmente ao uso de recursos locais para usos locais e só eventualmente para usos noutros territorios. Non por casualidade, a maior parte da extracción mineira mundial faise no último século e sobre todo a partir da segunda metade do século XX, etapa na que se extraen máis minerais que nos milleiros de anos anteriores de historia humana. Esa voracidade destrutiva de todo tipo de ecosistemas, desenvolvida por ou ao servizo de grandes transnacionais mineiras, ten o triste mérito de ter destruído ou levado á pobreza a comunidades enteiras por todo o planeta, mudando de forma drástica o hábitat e abandonándoo cando xa non resulta de interese a súa explotación. Unha actividade virada cara unha economía movida por unha causalidade urbana que condena ao mundo rural a perder as condicións que permiten a súa supervivencia non é sostíbel, é, xusto, a súa antítese. A non ser que, nunha especie de paroxismo conceptual, se entenda por sostibilidade facer buratos aquí e acolá mentres se destrúe o territorio, se contamina, se modifican infraestruturas e hábitats e se interfire nas dinámicas endóxenas propias deses territorios. Construír un lago mineiro nun foso, resultado de pouco máis de dúas décadas de explotación mineira, e ciscar plantas e fauna pseudosalvaxe para cubrir entullos non é un exemplo de sostibilidade. É o caso das Encrobas, ese territorio que vive na memoria, do que foron desterrados os habitantes que durante xeracións o mantiveron vivo coas súas peculiaridades ecosistémicas e coas súas tradicións e costumes. Rematada a mina, non é un lugar para a vida humana senón un escenario de cartón pedra, unha mala performance de sostibilidade que busca naturalizar o que previamente se deshumanizou. Os recursos estragados en apenas vinte e cinco anos e convertidos en emisións á atmosfera de gases de efecto invernadoiro e calor residual hai que descontárllelos da herdanza das xeracións futuras. Será acaso esa sostibilidade a que promove esta plataforma? Un territorio explotado até a extenuación para beneficio duns poucos e a cada paso menos habitable até que finalmente se converta nun deserto humano?.
Desertización demográfica do rural e sostibilidade
O que desertizou o rural galego non foi un exceso de celo ambiental por parte das diferentes administracións. U-la preocupación ambiental? Nalgunhas normas recentes e, certamente, apoucadas se compararmos co entorno europeo? Caso de haber tal preocupación -para nada excesiva- foi posterior ao fenómeno da desertización do rural que se vén producindo desde hai décadas. Desde a entrada da economía española na agora denominada Unión Europea, no ano 1986, produciuse unha clara redución da poboación galega no rural: 249 concellos, todos eles cun carácter fundamentalmente rural, dos 313 concellos galegos perderon poboación desde ese ano, só gañaron poboación certas vilas e as áreas urbanas e periurbanas da Coruña, Compostela, Lugo, Ourense e o eixo Pontevedra-Vigo. O proceso de desprazamento do rural cara o mundo urbano xa viña de algúns anos antes mais agudizouse nos últimos trinta anos. Entre as causas do mesmo está a aplicación dun modelo de desenvolvemento baseado no impulso de polos industriais e servizos nos núcleos urbanos desatendendo paulatinamente o mundo rural e un modelo de modernización e mecanización das explotación agrogandeiras que, lonxe de crear máis postos de traballo, destruíunos (os novos postos de traballo foron creados sobre todo nas áreas urbanas e non nas rurais). Foi a aplicación dun modelo de desenvolvemento convencional de carácter industrial e extractivista, impulsado por unha lóxica urbana e ao servizo desta, mesmo por lóxicas externas ás necesidades internas da economía galega, a que levou a un abandono progresivo e acelerado da actividade agraria e a un abandono demográfico do rural. Afirmar que o exceso de lexislación ambiental é a causa principal, mesmo secundaria, do abandono do rural é simplemente unha falsidade.Certamente, o abandono do rural impide unha boa xestión do territorio e contribúe á proliferación de incendios. Mais tamén favoreceu a extensión dos cultivos de eucaliptos, impulsados por algúns dos promotores da plataforma e favorecidos pola acción nada candorosa das administracións públicas.

Unha paisaxe de terras abandonas e sen cultivar, onde o monte perdeu a súa funcionalidade ecosistémica para converterse nun reservorio de madeira para a fabricación de pasta de papel, e onde preocupa máis o subsolo para alimentar ás empresas mineiras que a superficie para alimentar á poboación local ou galega. Non é o desvelo pola protección ambiental senón a abulia na procura dun modelo forestal diferente a que explica a incidencia dos incendios. O lume formou parte das prácticas da agricultura tradicional mais non a proliferación de incendios que sufrimos hoxe. Separando a produción forestal das actividades agrogandeiras convertemos a maior parte da superficie territorial galega nun elemento incongruente coa lóxica interna que había no rural.

Quen ten en conta á poboación rural?

Coincidimos coa plataforma en que a actividade económica é compatíbel coa protección ambiental, motivo polo que as políticas ambientais deberían ter en conta a veciñanza, propietarios forestais e ás actividades económicas do rural. Xa incidimos antes nesta compatibilidade, se ben nun senso ben diferente. Curiosamente, ter en conta a veciños, propietarios forestais e actividades económicas do rural na planificación económica e ambiental, sendo imprescindíbel para o seu éxito, non é práctica habitual dalgúns dos promotores da plataforma. Véxase o modus operandi das empresas mineiras nos conflitos de Corcoesto, Terra Chá, A Limia, Triacastela, Lousame, Touro-O Pino. Por máis que se presenten centos de alegacións veciñais, se soliciten debates abertos e exposicións públicas dos proxectos, se considere a prevalencia das actividades agrogandeiras, marisqueira ou pesqueiras preexistentes, por máis que colectivos sociais, veciñais, ecoloxistas, etc, fagan fincapé na necesidade de garantir tal compatibilidade, as empresas mineiras teñen furtado o debate e escatimado a atención a aqueles que lle reclaman esa resposta pública. Esa desatención non é menor por parte de algunha das administracións públicas, como a Xunta de Galicia.
O modelo económico produtivista e extractivista ao que se ten sometido ao mundo rural durante décadas foi deseñado, en grande medida, co apoio, inspiración e, ás veces, ao ditado nas súas liñas directrices por varios dos colectivos promotores da plataforma. Non deixa de ser paradoxal que agora se laien dos efectos da aplicación de dito modelo –como o abandono do rural-. Semella máis cínica a súa postura pretendendo endosárllelos a unha política ambiental que mirou para outro lado mentres lle deixou facer a vontade. Certas directrices, en aplicación de directivas europeas, pretenden ser aplicadas na súa versión máis laxa e claramente insuficiente para salvagardar o pouco que queda susceptíbel de ser protexido. As propostas desta plataforma para debilitar a protección ambiental e relegala a un papel marxinal son a garantía para sentenciar a morte definitivamente o agonizante rural galego.
Non hai unha minaría sostíbel, nin monocultivos forestais sostíbeis, por moito que contorsionemos os conceptos. A sostibilidade real é contraria a este tipo de prácticas. Que un sindicato agrario como Unións Agrarias pida a sostibilidade (real) do rural non é estraño, mesmo é esixíbel que o faga. Que para facelo se unan a algúns colectivos que obstaculizan a sostibilidade (real), é incomprensíbel. De outros colectivos non se pode esperar máis que o que están a facer, defender intereses privados, mesmo en detrimento dos intereses colectivos ou particulares de moita xente do rural. Xa nos tiñan acostumado.
Un rural sostíbel é posíbel, mais non con esta plataforma.

 

Xoán R. Doldán García
Profesor Titular de Economía Aplicada-Universidade de Santiago de Compostela

ContraMINAcción, nas xornadas antimineiras de Irlanda

A pasada fin de semana celebráronse en Belfast (Irlanda) unhas xornadas de encontro de loitas antimineiras, promovidas por Friends of the Earth. Contraminacción estivo presente nelas, pois a compañeira María Schery, da Plataforma de Xinzo, viaxou a Irlanda para participar no encontro.

María Schery, da Limia, xunto ao resto de representantes dos colectivos participantes

Nada máis chegar a Irlanda, María deuse conta de dúas cousas: a primeira, que a xente de Irlanda do Norte é moi acolledora e cariñosa. A segunda, que alí tamén chegou a “moda” da minería tal como pasou antes en Grecia, Rumanía…e en Galiza.

O primeiro grupo en intervir foi Save Our Sperrins. Loitan contra unha mina de ouro que está en Greencastle, Co. Tyrone. Están lanzando unha campaña de alegacións que nos piden que firmemos. Pódense descargar aquí, se algún grupo está interesado en apoialas. Para saber máis sobre este grupo, podedes ir á súa páxina de Facebook, SaveOurSperrins.

Lugar onde iría a balsa de lodos

Despois informou a xente de Cavan Mining Objection Group, que se opón a unha mina situada no parque natural Lough Oughter e os seus lagos. Se queredes visitar o seu Facebook, pinchade aquí.

Estes dous casos lembran moito ao caso de Corcoesto.

Seguindo cos parecidos, en County Down hai unha empresa sen licenza de obras que está esnaquizando a costa. A que se parece??? A Triacastela: Sen licenzas e destruíndo o patrimonio de todos.

Soubemos tamén do caso de Lough Neagh. Alí están sacando area de maneira ilegal, e vendéndolla ao estado norirlandes. Con esta acción están destruíndo o ecosistema do lago.

E hai moitos máis lugares afectados. En todos as mesmas dinámicas, os problemas. Só cambian os nomes dos lugares.

No encontro tamén estiveron presentes Kiran Pereira, da Plataforma Sandstories, que se opón á extracción industrial de area e aos problemas medioambientais que esta ocasiona; e Karina Flores, de Honduras, do movemento social e popular de América e da mesa de negociación.

A solidariedade entre as persoas e os colectivos, e o apoio mutuo é o único que pode parar estas desfeitas.

Dende Contraminacción expresamos todo o noso apoio ás loitas iniciadas contra estes proxectos, e animamos aos distintos colectivos a asinar as alegacións dos grupos antimineiros irlandeses.

A pegada da empresa mineira Glencore polo mundo

O director do proxecto mineiro Touro en Galiza, estreitamente vinculado a Glencore

“La compañía oculta sus finanzas en paraísos fiscales, realiza un pequeño aporte en renta minera en los países que opera, lleva décadas contaminando de forma impune, afectó ecosistemas, es un gigantesco contaminador de aguas, ha provocado emisiones contaminantes en todos los lugares donde operó y generó alta conflictividad social”.

Con esta carta de presentación remata un longo e detallado artigo publicado onte 3 de abril de 2018 no diario arxentino Página 12, baixo o título “O impacto da multinacional”. (“El impacto de la multinacional”). A multinacional en cuestión e a multinacional mineira Glencore.

Mineira Alumbrera en Arxentina, de Glencore

Que a minaría e inmensamente destrutiva e contaminante, ademais dos impactos sociais que implica, non é nada novo nin rechamante para a poboación de Galiza, especialmente para as comunidades afectadas pola minaría.

O interese da nova radica dende o noso punto de vista máis ben en que o directivo do proxecto Touro, Sr. Alberto Lavandeira, estaba estreitamente vinculado a citada multinacional Glencore ata hai moi poucos anos segundo a prensa económica española. Para esa mesma empresa liderou a posta en marcha o proxecto mineiro Mutanda. Sobre a situación dos dereitos humanos na citada mina Mutanda, da que xa alertábamos neste artigo do noso blog hai unhas semanas, informou recentemente un artigo no Salto Diario, na que comparaba a situación a Guantánamo.

O impacto da multinacional é tal -non só en América Latina e África, senón que tamén se estende a países de Asia coma Filipinas- que dende hai varios anos grupos afectados están organizados nunha rede de Observadores de Glencore, de apoio mutuo e intercambio de información.

Cabe destacar a maiores que Glencore ten unha orixe común con Trafigura, a principal accionista do proxecto Touro, pois tiveron o mesmo fundador.

E preguntámonos: ¿É este o modus operandi e a lóxica que pretenden impoñer en Galiza? Á vista da incompetencia e ignorancia das nosas autoridades locais e autonómicas, non nos cabe dúbida de que a resposta é si, se non o paramos xa.